Vijftig

De jaren vijftig zijn terug. Ik hoorde het op de televisie. Wim Noordhoek, oude hippie, zei het. Jan des Bouvrie, modern meubelmaker, zei het. Een of andere professor die ervoor gestudeerd had, zei het. Het Noordbrabants Museum organiseert de tentoonstelling 'Knus': Nederland in de jaren vijftig. Nostalgisch bekijken we fotootjes waarop we in de teil zitten met het badwater van ons zusje er nog in en kopen koffiemolens, zoals ze vroeger thuis aan de muur hingen.

Ik merk het zelf ook, sinds enige tijd verzamel ik de Dinky Toys uit mijn diepste jeugd terug en snuffel eraan als waren het de madeleines van Proust, en in mijn stukjes voor deze krant heb ik het over Tarvo en distributieradio. Soms zie ik mijn moeder de was door de wringer halen en mijn vader naar het kolenhok gaan om kolen te scheppen. Het zou me wat waard zijn om een abonnement te nemen op Na Vijven en als ik een raderblad uit de Marion zou vinden lijstte ik het in en hing het boven de bank. Deskundigen weten waar het allemaal door komt. In de jaren vijftig waren de dingen misschien saai maar ook helder. We wisten waar we aan toe waren. Fatsoensregels werden gedeeld. Er waren nog geen moslims, laat staan fundamentalisten. Hier en daar doken de eerste zwarten, toen rustig negers geheten, op, we hadden Suriname nog. Het was een vredige wereld, zo heel anders dan die van nu, na 11 september en de moorden op Fortuyn en Van Gogh. Zo te zien lijkt er dus enige restauratiedrift in ons omzien te zitten: was de wereld maar weer zo voorspelbaar als toen! Wie het zo uitlegt beschouwt de hang naar de fifties als een medicijn voor het verdriet van de eenentwintigste eeuw. Een laatste blik over onze schouder voor we definitief in cyborgs veranderen of het Armageddon aanbreekt. Maar hoe geldig en voor de hand liggend de verklaring van onze overgekookte wereld ook is, het verklaart niet waarom onze ouders ooit net zo terugblikten. Mijn moeder naar de oorlogstijd en daarna was het nooit meer zo enerverend geweest, en mijn vader zag zichzelf nog wel eens met zijn vader langs de sloot van een autoloze weg zitten. Het is de terugblik van de vijftiger. De midlife-crisis zeg maar. En het klopt, de jaren vijftig zijn zelf immers vijftig geworden en wij, gearriveerde middelbaren, blikken terug op het verloren paradijsje. Dat hoort bij het levensritme van de homo prosperus en daar hebben we 11 september helemaal niet voor nodig.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden