Vijftien jaar president en puinruimer zonder het hart van het volk te winnen

PARAMARIBO - Drie termijnen lang vervulde hij een van de ondankbaarste functies van het land. Ronald Venetiaan (77), oud-president van Suriname, besloot vrijdag na 49 jaar een punt te zetten achter zijn politieke carrière. Steeds kwam hij aan de macht als het land er slecht voor stond, waardoor hij nooit echt populair werd.

De politicus, in zijn vrije tijd dichter, nam afscheid op zijn vertrouwde eigengereide manier: met een laatste sneer aan het adres van aartsrivaal Desi Bouterse. Die verpletterde bij de vorige verkiezingen de partij van Venetiaan, maar zijn regering verkeert nu in financieel zwaar weer. "Dyompo kon tek' taki, na noti. Springen om een tak vast te grijpen is niet moeilijk. De tak blijven vasthouden, dat is de kunst", oreerde Venetiaan.

Als jongeman vertrok Venetiaan naar Leiden om er wiskunde te studeren. In 1964 keerde hij terug naar zijn geboorteland. De afro-Surinamer ontpopte zich tot etno-nationalist. "De Hollander wordt overschat. Als het hem in Suriname te veel wordt, pakt hij zijn biezen", schreef hij in 1968 in een pamflet.

In 1973 werd hij gevraagd minister van onderwijs te worden, een functie die hij zou vervullen tot Desi Bouterse in 1980 een staatsgreep pleegde. Venetiaan werd korte tijd onder huisarrest geplaatst. In 1991 schopte 'Vene' het tot staatshoofd. De aartsmoeilijke opdracht het financieel en democratisch failliete Suriname er bovenop te helpen verliep moeizaam. Critici verweten Venetiaan besluiteloosheid, het volk vond hem elitair en verwees hem in 1996 naar de oppositiebanken.

Na het voortijdig beëindigde presidentschap van Jules Wijdenbosch, die het land opscheepte met een lege staatskas en een waardeloze gulden, kreeg Venetiaan in 2000 een tweede kans - en in 2005 uiteindelijk zelfs een derde. Opnieuw mocht de creool puinruimen. Immer behoedzaam introduceerde Venetiaan een stabiele munt, vergrootte hij de goudvoorraad van de Centrale Bank en loste hij de staatsschuld af.

Verblind door het dogma van de 'stabiliteit' stond het zelf onbesproken staatshoofd zijn coalitiepartners echter toe corruptie hoogtij te laten vieren, zolang zijn regering maar overeind bleef. Broodnodige beslissingen bleven uit wegens gebrek aan politieke moed.

Na een miserabele campagne was het voor de charismatische Bouterse in 2010 doodsimpel Venetiaan definitief knock-out te slaan. De partij van het langst regerende staatshoofd, ooit goed voor zestien parlementszetels, heeft er nu nog vier. Venetiaan hoopt dat zijn vertrek 'jonge leeuwen' inspireert zijn partij erbovenop te helpen. "Niet weinig mensen hebben uitgekeken naar het moment waarop ik zou afhaken", zo besloot hij zelf.

In het nieuws omdat ...

...de oud-president van Suriname zich terugtrekt uit de politiek.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden