Vijf films om de populariteit van hanige politici beter te begrijpen

macho's | Het is als relatieve buitenstaander niet altijd eenvoudig te begrijpen waarom hanige politici als Trump, Poetin en Erdogan zo succesvol zijn. Films kunnen helpen.

Blue Velvet

De sleutelscène in deze fenomenale film van David Lynch, over de waanzin die in ieder mens verscholen zit, is die waarin Jeffrey Beaumont, een jongeman in een keurig stadje, zich in een kast verstopt, door een opening ziet hoe de gevaarlijke Frank Booth (Dennis Hopper) de mooie Dorothy Vallens (Isabella Rossellini) mishandelt en daarvan geniet. Al heeft hij dat zelf niet meteen door. Om de gekte in de wereld te begrijpen, zegt Lynch, moet je eerst naar jezelf kijken. Wie Trump ziet als een geïsoleerd fenomeen, als iets buiten zichzelf, vergist zich.

Face in the Crowd

Elia Kazans visionaire film uit 1957 flopte omdat die zijn tijd ver vooruit was. Een zwerver met een flamboyante persoonlijkheid kan zo lekker kletsen en is zo direct en 'van het volk' dat hij via een lokaal radioprogramma bij de televisie terechtkomt en via de kijkcijfers enorme macht vergaart. Dat niets klopt van wat hij zegt doet er voor het publiek niet toe. Dat wil alleen vermaakt worden. Hij dreigt zelfs een serieuze presidentskandidaat te worden maar dat wordt uiteindelijk verhinderd door een bedrogen geliefde. Een film over een monster gecreëerd door aandacht en applaus.

Bulworth

'Amerika staat op de drempel van een nieuw millennium!' Democratisch presidentskandidaat Jay Billington Bulworth, gespeeld door Warren Beatty, kan die holle woorden niet meer uit z'n mond krijgen en besluit tot een radicale koerswijzing: hij gaat alleen nog maar de waarheid zeggen. Twintig jaar geleden al schreef en regisseerde Beatty deze zwarte komedie uit frustratie over de eeuwige 'spin' van het Amerikaanse politieke systeem, waarin dure campagnes geldschieters onevenredig veel macht geven en het publiek met slogans en gelikte mediaoptredens tevreden wil worden gehouden. Vervolgens eist datzelfde publiek dat alles anders moet.

No

Historisch portret over de cruciale bijdrage van een goed geplande marketingcampagne aan de ondergang van de Chileense dictatuur van Augusto Pinochet. Gael García Bernal speelt René, succesvol reclameman en zoon van een verbannen dissident. Hij wordt gevraagd mee te werken aan een korte film die de Chilenen moet overtuigen bij de komende verkiezingen tegen Pinochet te stemmen. Hoewel op waarheid gebaseerd, stelt de cynische ondertoon van de film dat René dat niet zozeer uit politieke overtuiging doet, maar omdat het hem een nieuwe uitdaging geeft. De uitslag, waardoor het regime in 1988 werd weggestemd, had dus ook heel anders kunnen zijn. De film stelt dat de invloed van marketing op het politieke proces te groot is.

No Dillinger is Dead

Bijna vergeten surreëel meesterwerk van Marco Ferreri over een schijnbaar gewone nacht in het leven van een ontwerper van gasmaskers, gespeeld door sixties-icoon Michel Piccoli. Moe van zijn werk komt Glauco thuis en vindt z'n eten koud, zijn vrouw is al naar bed. Hij begint zelf een diner te bereiden en ontdekt een oude revolver, gewikkeld in een krant die meldt dat notoire crimineel John Dillinger dood is. Hij repareert de revolver, kijkt televisie en verleidt de schoonmaakster. Hij speelt een paar keer dat hij zelfmoord pleegt. Als de zon opkomt schiet hij zijn vrouw drie keer door het hoofd. Hij rijdt naar de kust en gaat als kok op een jacht werken. Bizar? Ja en nee. Hij pleegt de moord omdat dat de enige manier is waarop hij zichzelf uit zijn ingeslapen bestaan kan losmaken. Zo is stemmen op een extreme kandidaat voor veel mensen waarschijnlijk geen weloverwogen keuze maar een radicale manier om de boel op te schudden.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden