Vier weken onbekommerd 'we' zijn

De start van het WK betekent voor velen de start van een wekenlange tv-marathon. Wat drijft hen om zo in het toernooi op te gaan?

Het zitvlees is gemasseerd, de kaasblokjes zijn vierkant, maar de bal is rond en daar gaat het de komende vier weken om. Vanavond begint voor miljoenen een ware tv-marathon met het WK in Brazilië. Waarom laten we ons een volle maand lang zo meeslepen door het evenement? We vragen het aan 'cultuurtheoloog' Frank Bosman.

Bij massabelevingen komen we al snel uit bij een begrip als 'verbondenheid'. Is dat inderdaad de voornaamste reden dat we kijken?

"Wel een belangrijke reden. Vooral omdat verbondenheid in deze tijd zeldzaam is geworden. Er zijn maar weinig dingen over waarin we met z'n allen onbekommerd 'we' kunnen zijn. Dat kan met het WK wel, of het nu die vreselijke reclamecampagnes zijn, of de wave. Bovendien is het volgen van zo'n toernooi een tijdbeleving; een gemeenschappelijke ervaring die de grenzen van tijd en ruimte overschrijdt. Het WK haalt ons collectief uit ons gewone doen. We stappen even uit de normale tijd. Het doorbreekt ons normale bestaan."

U bent theoloog. Is voetbal heilig?

"Het is een ritueel maar niet een ritueel dat een-op-een is te vergelijken met een lithurgische viering. Er wordt wel gesproken van 'het verlossende doelpunt', maar dat is toch een ander soort verlossing dan de verlossing van de zonde door het kruisoffer van Jezus Christus. Maar het lijkt er wel op, het verwijst wel naar religie. Toch denk ik dat we voetbal niet als iets heiligs ervaren. In de theologie zouden ze zeggen: het is een immanente gebeurtenis, het verwijst niet naar een transcendente werkelijkheid. Het WK-voetbal overstijgt niet het menselijke."

Wordt voetbal niet te snel weggezet als massahysterie? Er zijn genoeg mensen die puur voor het spel kijken. Zonder juichpak.

"Voor de meeste mensen speelt toch meer dan het technisch analyseren van de wedstrijd. Voor hen is het WK voetbal een welkome periode die het vaste patroon doorbreekt."

VANDAAG 4|5 Brazilië voelt de ogen van de wereld

SPORT 18|19 Spanje buitenaards?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden