Verzet spreidt zijn krachten

Verlies van Homs nog geen genadeklap Aanval opstandelingen op Deraa

Het Syrische leger moest gisteren in allerijl op komen draven in Deraa. Het stadje in het zuiden van Syrië, waar de opstand begon, wordt al maanden 'bezet' door het overheidsleger en was al die tijd relatief rustig. Maar in de nacht van zondag op maandag kwamen legercheckpoints in het centrum onder vuur te liggen - de grootste aanval van opstandelingen in de stad in maanden.

Dat is de wijze waarop het gewapend verzet tegen het regime van president Assad toont dat het nog steeds een en ander vermag, ook na de val van rebellenwijk Baba Amr in brandhaard Homs. Sinds de wijk vorige week donderdag werd ingenomen door Syrische veiligheidstroepen, hebben opstandelingen van het Vrije Syrische Leger (FSA) hun hit and run-aanvallen elders uitgebreid.

De val van Baba Amr was een slag voor het verzet, zegt militair historicus Christ Klep. "Maar het is een tijdelijke klap. De rebellen zijn slim, die hebben zich waarschijnlijk verplaatst en zoeken nu een nieuw doelwit." Vandaar dat het in steden die rustig waren, zoals Deraa, de afgelopen dagen weer onrustiger is.

Het illustreert ook de uitkomst van een discussie die naar verluidt onlangs speelde binnen het FSA-leiderschap in Turkije. Eén tak pleitte voor het veroveren van een aaneengesloten gebied in Noord-Syrië, om van daaruit aanvallen in de rest van het land in te zetten. Anderen bepleitten een tactiek van versplintering, van strijd overal in het land. De laatste strategie heeft gewonnen.

Terecht, denkt Klep. "Het fragmenteren van de strijd zorgt ervoor dat niemand zich ooit ergens veilig voelt. Gezien de slechte militaire opleiding en de mankracht van de gewapende rebellen is dat het beste dat ze kunnen doen. Als je zwakker bent dan je tegenstander, kan je beter niet rechtstreeks de confrontatie zoeken."

Ook hoopt het verzet dat het door steeds weer andere plekken in het land te bezetten de overheidstroepen langzaam kan uitputten. "Deze strijd draait om het controleren van gebieden", zegt Klep. "Na de val van Baba Amr komt het moment dat het regime Homs veilig moet stellen - dat kost duizenden manschappen. En de stoottroepen, de eenheden die Baba Amr hebben ingenomen, moeten door naar de volgende stad."

Vooralsnog houdt het regime deze strijd vol: "Het conflict speelt zich al een maand of zes op hetzelfde niveau af", stelt Klep vast. "Het kan zo jaren duren. Ik zie op korte termijn geen militaire doorbraak, ook niet als de rebellen zwaardere wapens krijgen. Die moet je wel kunnen bedienen, en ook eerst het land in krijgen. Dat valt nog niet mee."

Een militaire interventie van buitenaf acht Klep ook onwaarschijnlijk, hoewel het Syrisch verzet daarop speculeert. "Zij hopen op een 'Bosnië-moment' - dat ergens een land zegt: 'We moeten wat doen, dit kunnen we niet laten gebeuren'. Maar ik zie dat de meeste landen op hun handen blijven zitten."

Eén troost voor de opstandelingen: zij winnen met het rekken van tijd. "Het regime moet altijd bewijzen dat het de zaken onder controle heeft, en dat de situatie verbetert. Kijk maar naar Afghanistan, daar heeft president Karzai het om die reden zo moeilijk met de taliban", zegt Klep. "Tijd speelt altijd in het voordeel van de opstandeling."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden