Verrekijker-demagogie

Zaterdag op weg naar de betoging tegen het Israëlische geweld in de bezette gebieden las ik J'accuse, met de oprechte wil om op Amsterdam CS rechtsomkeert te maken als Leon de Winter mij kon overtuigen van de juistheid van het gewelddadige optreden van Israël. Mijn eerste reactie op de titel was: wat denkt die schrijver wel, hij is geen Zola! Daarna liet ik de drie bladzijden argumenten, feiten, interpretaties en citaten op mij inwerken.

Op het niveau van microscopische feitenkennis kan ik weinig tegen zo'n betoog inbrengen. Intellectueel dus 1-0 voor De Winter. Maar ik ging niet naar Amsterdam om wie dan ook gelijk te geven maar om mijn boosheid en frustratie over het geweld van Israël tegen de Palestijnen lucht te geven. Waar staat De Winter emotioneel, vroeg ik mij af. Ik proef een en al emotie, woede en rancune in zijn betoog, maar hij bedekt alles met een stortvloed aan schijnbaar rationele argumenten.

Doet het lot van het Palestijnse volk hem echt iets? Hij zegt het niet direct maar ik destilleer uit zijn woorden één ding: een dode Israëliër is erger dan een dode Palestijn. Uit bijzinnetjes lijkt enig mededogen met de Palestijnen door te klinken, maar steevast argumenteert hij toe naar een eigen-schuld-dikke-bult-conclusie. Daar zit dan ook het scheve in zijn betoog: deze slachtoffers hebben hun ellende volgens De Winter vooral aan zichzelf, hun corrupte leiding en de Arabieren te wijten, en ze hebben het sowieso nog altijd beter dan de mensen in de omringende dictaturen.

Deze vergelijkende redenering-truc werd vaker door onderdrukkers toegepast: de nazi- en sovjet-propagandisten waren er meester in; de Amerikanen in Vietnam, de apartheidsblanken in Zuid-Afrika en de Serviërs in Bosnië wezen allen op het geweld van de tegenstander om eigen wandaden te vergoelijken.

Ik noem dat 'verrekijker-demagogie': vergroot de (verzets)daden van de zwakkere tegenstander tot reusachtige proporties -De Winter heeft drie pagina's nodig- en keer de verrekijker om bij de feiten over eigen (militaire) overmacht, geweld en onrecht. Daarbij hoort het weren van de pers. De Israëlische propagandamachine lukt het in Europa steeds minder om deze eenzijdige beeldvorming tussen onze oren te proppen. Vandaar dat De Winter nogal paranoïde tegen de Europese media tekeergaat. Minder subtiel dan De Winter is de (anonieme) pro-Israël propaganda die ik sinds een eerder kritisch stukje in Trouw in de bus krijg en die niets anders doet dan in Goebbels-stijl Arafat demoniseren en met Hitler vergelijken. En zo stond ik dus toch om twee uur op de Dam; een vreemd gevoel om hier dertig jaar na de laatste Vietnam-demonstratie weer te staan, maar nu tussen duizenden verhitte Marokkaanse Nederlanders.

Ik zag hooguit enkele tientallen niet-moslims en voelde mij nogal alleen met mijn solidariteitsgevoel tussen al die hoofddoekjes en Arabische leuzen. Waar waren Melkert en De Graaf nu met hun kritiek op Israël? Gelukkig waren hier wel het 'andere Joodse geluid' en de Joodse moeders van soldaten die dienst in de bezette gebieden weigeren. De Winter had mij bijna terug toen de pro-Palestijnse leuzen juist die moeder het spreken onmogelijk maakten en doordat de haat tegen Israël ook met hakenkruizen en vergelijkingen tussen Sjaron en Hitler werd uitgebeeld. Dit was niet mijn gevoel.

Ik kwam niet om Allah of Arafat te steunen, ik kwam voor de naamloze mensen in Jenin en Ramalla die door Israëlische tanks en bulldozers naar het stenen tijdperk worden teruggeschoten. Ik was ook gegaan uit solidariteit met de Joodse 'vrede nu'-demonstranten, die de moed hadden om voedsel naar Ramalla te brengen en die door het eigen leger in elkaar geslagen werden. Daarom ben ik toch gebleven en heb mijn leuze 'Holocaust no excuse for war crimes' zolang mogelijk omhoog gehouden. Want ik pik het niet dat de nakomelingen van de Joodse onderduikers die bij mijn ouders oorlog en hongerwinter overleefd hebben nu zelf racistische terreur bedrijven met een beroep op de Holocaust.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden