Verpleegkundigen toeren door Italië op zoek naar een baan

'Het is vermoeiend', vertelt Elisa Elefante. 'Je slaapt slecht in zo'n stoel. Het is een hele reis voor een sprankje hoop op een baan.' Beeld Pauline Valkenet

In Zuid-Italië is de werkloosheid zo hoog dat verpleegkundigen per touringcar massaal naar het noorden reizen. Maar ook daar is de kans op een baan piepklein.

Elisa Elefante, een jonge vrouw met een vriendelijk gezicht omlijst door lang blond haar, blaast voorin de bus haar reiskussen op. De werkloze verpleegster gaat proberen een beetje te dutten. De touringcar rijdt met een gangetje van honderd kilometer per uur over de nachtelijke A1, noordwaarts. De reis is om 18.00 in de zuidelijke stad Salerno begonnen en gaat nu, tegen middernacht, langs Rome. Nog 625 kilometer te gaan naar Novara, tussen Turijn en Milaan. Daar komt Elefante morgenvroeg aan: op tijd om te solliciteren naar een vaste aanstelling in een ziekenhuis.

De 24-jarige verpleegster is niet de enige sollicitante. De hele touringcar zit vol met verpleegsters en verplegers, die net als Elefante hopen op een baan in Novara. En in de tweede bus, die achter die van Elefante rijdt, zitten er nog eens vijftig. Allemaal reizen ze de hele nacht, doen morgenochtend in een sportpaleis een schriftelijke proeve van bekwaamheid, en rijden dan weer met de bus terug naar Zuid-Italië.

"Het is vermoeiend", vertelt Elefante. "Je slaapt slecht, rechtop zittend in zo'n stoel. En je wordt wakker van de sanitaire stops. Het is een hele reis voor een sprankje hoop op een baan." Sinds Elefante een jaar geleden haar diploma haalde, is dit haar tiende busreis naar het noorden. "Ik heb gesolliciteerd in onder andere Venetië, Milaan, Genua en Padua."

Massale sollicitatieproef

De sollicitatieprocedures voor vaste aanstellingen bij de Italiaanse overheid zijn - vooral door de landelijke werkloosheid van 11 procent - vaak massale aangelegenheden waardoor de kans om de baan te bemachtigen piepklein is. In Novara moeten twintig vacatures worden opgevuld; Elefante is morgen een van de 4700 sollicitanten. De beste duizend kandidaten moeten over een paar weken terugkomen voor een tweede schriftelijke test. Wie dan opnieuw een ronde verder komt, wacht een mondelinge test. Elefante vertelt dat ze alleen maar aan het reizen is. "In Zuid-Italië is er geen werk. Daar is geen geld voor het aannemen van personeel. Alle vacatures zijn in het noorden. Voor ons, jonge zuiderlingen, staat vast: je moet verhuizen. Ik vind dat heel onrechtvaardig, maar het is niet anders."

Mocht de verpleegster een baan in Novara bemachtigen, dan weet ze nu al dat ze er er graag gaat wonen - ook al is ze er nog nooit geweest. "Ik wil werken. Ik wil niet langer door mijn ouders worden onderhouden."

De bussen zijn geregeld door Bus to Go. Raffaele Di Sieno (26) is de oprichter en baas van dat bedrijfje. Hij opereert vanuit zijn geboorteplaats Salerno. De energieke, brede man chartert ongeveer vijftien bussen per maand, die allemaal vol werkzoekenden naar het noorden op en neer rijden.

De touringcars vertrekken niet alleen uit Salerno, maar ook uit andere zuidelijke steden waar de werkloosheid de 20 procent aantikt of ruimschoots overschrijdt: Napels, Frosinone, Bari, Brindisi. Di Sieno is zelf een gediplomeerd verpleger. In 2015 begon hij werk te zoeken en ondervond hoe lastig die reizen naar het noorden met de trein of het vliegtuig waren, met vaak overstappen en moeilijk te bereiken sportpaleizen in buitenwijken. Bovendien zijn de sollicitatie-proeven meestal 's ochtends; dat betekende dat hij ook een hotelovernachting moest betalen. De tripjes kostten hem elke keer honderden euro's - terwijl hij werkloos was. "Ik begon voor mezelf en mijn vrienden busreizen te regelen. Ik liet de bussen rechtstreeks naar de sportpaleizen rijden en na afloop weer naar huis. Dat was betaalbaar."

Uitbreiding

Di Sieno zag een gat in de markt en richtte vorig jaar Bus to Go op. Zijn bedrijfje biedt retourtjes aan voor rond de 60 euro. Inmiddels heeft hij een medewerker en een secretaresse. "Ik heb mijn diploma voor de zekerheid gehaald. Maar ik voel dat ik ondernemer ben", zegt hij. Bus to Go vervoert nu verplegend personeel, verloskundigen en fysiotherapeuten, maar Di Sieno wil blijven groeien: hij is bezig om ook busreizen voor werkzoekende militairen, politiemensen en leerkrachten te organiseren.

Achterin de bus zit Roberto Faracchino (27), een man met een zwarte, getrimde baard en glimmende oorbel. Hij doet nu in Salerno vrijwilligerswerk op een ambulance, maar zou onmiddellijk voor een vaste baan naar Novara verhuizen. "Eenmaal binnen de zorg kan ik dan hopelijk na een jaar of vijf een betrekking in de omgeving van Salerno vinden. Want het liefste werk je toch waar je thuis is."

Lees ook:

Nieuwe cijfers laten zien dat de crisis diepe sporen trekt in de Italiaanse samenleving. Supermarkten voor armen moeten uitkomst bieden.

Met de verkiezingen in zicht zwakt de euroscepsis bij de populistische partijen in Italië flink af.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden