Veroordeling scheurt Italië opnieuw uiteen

Verdeelde reacties op vonnis experts die aardbeving niet zagen aankomen

Vulkanoloog Enzo Boschi is verbijsterd. "Ik begrijp nog steeds niet waar ik voor veroordeeld ben. Ik was ervan overtuigd dat juist ik, die mijn hele leven heb gewijd aan seismologisch onderzoek, zou worden vrijgesproken."

Boschi is een van de zeven leden van de speciale risicocommissie (een wetenschappelijke commissie die de Burgerbescherming gratis van advies voorziet) die maandagmiddag door een rechter in L'Aquila tot zes jaar gevangenisstraf zijn veroordeeld. Volgens de rechter hebben ze de inwoners van de stad in Midden-Italië daags voor de verwoestende aardbeving van april 2009 te zeer gerustgesteld, toen die doodsbenauwd waren vanwege aanhoudende aardschokken. Boschi, een gezaghebbende vulkanoloog, zegt strijdvaardig: "Ik heb nooit iemand gerustgesteld. Ik daag iedereen uit om ook maar één krantenartikel of één tv-uitzending te vinden waarin ik een dergelijke uitspraak doe." De zeven mannen zijn niet onmiddellijk opgesloten in een cel; eerst kunnen ze nog in hoger beroep.

In Italië - en ook daarbuiten - wordt de omstreden uitspraak door de meeste wetenschappers gezien als een afstraffing voor het niet voorspellen van de natuurramp die de middeleeuwse stad in puinhopen veranderde. De voorzitter van het Landelijk Geofysisch en Vulkanologisch Instituut, Stefano Gresta, waarschuwt in dagblad La Stampa dan ook: "Het zal voortaan heel erg moeilijk worden om publiekelijk over de actuele seismologische activiteit in Italië te praten, nu onderzoekers kunnen worden aangeklaagd voor nalatigheid."

De voorzitter van de risicocommissie vindt zijn werk inderdaad nauwelijks meer te doen. Luciano Maiani is daarom gisteren - samen met vier andere leden van zijn commissie - uit protest opgestapt. "Het is onmogelijk om op een professionele en doeltreffende manier advies te geven met deze waanzinnige druk van justitie. Dit is het einde van professionals die de overheid belangeloos adviseren", laat de wereldbekende fysicus weten.

Maar in L'Aquila is de stemming anders. "Zes jaar cel? Te weinig!" klonk het na het vonnis. Veel inwoners voelen zich bedrogen en in de steek gelaten. Toen in januari 2009 de aarde begon te trillen, werden ze bang. De schokken hielden aan. In enkele gebouwen kwamen scheuren. Velen vertrouwden het niet en sliepen in de auto. In L'Aquila hadden ze grote behoefte aan duidelijkheid. Eind maart meldde de Burgerbescherming daarom dat het onwaarschijnlijk was dat de schokken de voorbode van een zware beving waren.

Vervolgens werd L'Aquila in de vroege ochtend van 6 april 2009 getroffen door een beving van 6.3 op de schaal van Richter. Daarbij kwamen 309 mensen om. "Mijn vader is dood omdat hij in de overheid geloofde. Als hij niet gerust was gesteld, zou hij uit de stad zijn vertrokken", zegt een van de stedelingen die aangifte deden tegen de risicocommissie.

Dagblad Il Corriere della Sera legt de vinger op een andere zere plek. In een commentaar zegt de krant: 'De echte verantwoordelijken ontlopen hun straf. Zoals de lokale bestuurders en landelijke politici, die het abusief bouwen hebben toegestaan, zonder na te gaan of er wel aardbevingsbestendig werd gebouwd. Ons onroerend goed had veilig gemaakt moeten worden. Dat dit niet is gebeurd, is niet de schuld van wetenschappers die niet in staat zijn geweest om de aardbevingen te voorspellen.'

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden