Verkiezingen laten Oekraïners koud

Opnieuw gaan de Oekraïners naar de stembus. De euforie van de Oranjerevolutie is verdwenen. Maar toch zijn de meeste mensen tevreden.

reportage

In het Russisch noemen ze het ’de omazomer’: een zachte zonnige periode in september. Veel oudjes zitten dan buiten te keuvelen.

Maar de 70-jarige Nina Ivanovna, op een bankje aan de Kresjtsjatikstraat in Kiev, kijkt kwaad. „Europa heeft ons in de steek gelaten”, klaagt ze. „Na de Oranjerevolutie dachten wij dat alles zou veranderen, dat Europa ons in de armen zou sluiten. Maar nee. Ik ben elke maand mijn pensioen kwijt aan brood. Over vlees kan ik alleen maar dromen.”

Ivanovna is echter een van de weinigen die wat te klagen heeft in Kiev, de hoofdstad van Oekraïne, aan de vooravond van de parlementsverkiezingen morgen. Sterker nog, dat er verkiezingen zijn, laat de meeste mensen koud. Dat heeft een reden.

Alleen wat graffiti op een van de pilaren van het postkantoor op het Maidanplein herinnert nog aan december 2004: ’Joesjtsjenko, we zijn er klaar voor!’. Toen hadden zich duizenden mensen verzameld op het plein om te demonsteren tegen de vermoedelijke verkiezingsfraude van Viktor Janoekovitsj, de tegenkandidaat van Viktor Joesjtsjenko. Joesjtsjenko won de verkiezingen.

Veel beloften heeft hij echter niet waar kunnen maken. Al gauw ontstond onenigheid tussen hem en de radicale hervormer Julia Timosjenko, die een eigen partij begon. Tot overmaat van ramp won de oude rivaal Janoekovitsj de parlementsverkiezingen in 2006. Hij werd premier onder president Joesjtsjenko. Dat ging niet goed, de coalitie viel, en nu zijn er weer verkiezingen.

Het verbaast dus niet dat de meeste Oekraïners op de politiek zijn uitgekeken. Ook de missie van Joesjtsjenko om Oekraïne de EU binnen te loodsen, mislukte. Brussel is duidelijk: het land komt nog lang niet in aanmerking voor EU-lidmaatschap.

De verkiezingsstalletjes worden deze zonnige middag maar weinig bezocht. Een windvlaag blaast een tentje van de partij van Janoekovitsj weg, maar niemand neemt de moeite er achteraan te rennen.

De enige plek waar zich een menigte heeft verzameld is de plek waar breakdancers hun kunsten laten zien. Breakdancer Vitja (22) denkt niet dat de verkiezingen een eind gaan maken aan al die strijd in het parlement. „Laat ze maar vechten. Het belangrijkste is dat er nu een vrije pers is, en dat het goed gaat met de economie.”

Want die groeit jaarlijks met zo’n zeven procent. Ook de afwachtende houding van de EU vindt Vitja niet erg. „Wat mij betreft zijn wij al deel van Europa. Daar is geen officiële status voor nodig. Niet voor niets organiseert Oekraïne samen met Polen het EK in 2012.”

Opvallend genoeg profileert de pro-Russische Viktor Janoekovitsj, zich in de huidige verkiezingsstrijd als pro-Europees. Dat vindt aanhanger Vadim Zoebov, die speciaal uit Loegansk voor de verkiezingen naar Kiev is gekomen, helemaal niet raar: „We zijn van beide landen afhankelijk. We moeten ze allebei te vriend houden. Janoekovitsj begrijpt dat, daarom stem ik op hem.”

Misschien is dat de reden dat zijn partij in alle peilingen bovenaan staat. Gevolgd door die van Timosjenko. Ons Oekraïne van Joesjtsjenko volgt op afstand. Geen van de partijen zal een absolute meerderheid halen, dus volgen weer moeilijke coalitiebesprekingen.

Zoebov ging er flink op vooruit: in 2005 verdiende hij 600 dollar per maand,nu 1000. Hij verwacht geen wonderen van de nieuwe coalitie: „Dat geeft niet, het belangrijkst is economische stabiliteit”.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden