'Venezuela lijdt onder Twittercoup'

President Maduro zet aanhoudende protesten weg als een poging een staatsgreep te forceren

EDWIN KOOPMAN

'De strengste wet' gaat de Venezolaanse president Nicolás Maduro toepassen op de drie generaals die begin deze week zijn gearresteerd. Dat zei hij bij een vergadering van de Unie van Zuid-Amerikaanse staten, die in Venezuela bijeen is om regering en oppositie dichter bij elkaar te brengen. De luchtmachtofficieren worden verdacht van het beramen van een staatsgreep. De afgelopen weken meldde Maduro nog regelmatig dat in de kazernes 'totale rust' heerst - in tegenstelling tot de straten, die al anderhalve maand worden beheerst door studentendemonstraties.

De arrestaties roepen vragen op, vooral bij de oppositie. De Venezolaanse strijdkrachten staan bekend als loyaal aan de socialistische regering en luisteren geregeld partijbijeenkomsten op. De salarissen zijn goed en de militairen controleren alle belangrijke sectoren van de economie, waaronder de oliesector. Insiders bevestigen dat onder de militairen nog geen animo bestaat voor een gewapend avontuur. Volgens de Venezolaanse defensie-expert Hernan Castillo bestaat er weliswaar een groep neutrale beroepsmilitairen, maar die hebben geen macht. "Bovendien tellen de Venezolaanse strijdkrachten 1800 generaals", zegt Castillo tegen Trouw. "Dat maakt iedere samenzwering kansloos."

Dat het woord staatsgreep toch bijna dagelijks valt, komt doordat Maduro de aanhoudende protesten wegzet als een poging om een - door de VS gesteunde - coup te forceren. Zijn achterban gelooft dat verhaal dankzij de ervaringen in 2002. Militairen gebruikten toen inderdaad een massale oppositiemars als excuus om toenmalig president Hugo Chávez kortstondig af te zetten. Sindsdien wordt iedereen die tegen de regering is steevast betiteld als 'couppleger'. "Dit is een twittercoup", zei Maduro voor de staatstelevisie, verwijzend naar de sociale media waarmee de demonstrerende studenten communiceren, 'een staatsgreep 2.0'.

De retoriek voldoet om hard te blijven optreden tegen politieke tegenstanders. Eerder al werd oppositieleider Leopoldo López gearresteerd. De burgemeesters uit de twee meest opstandige gemeentes werden tot celstraffen veroordeeld. Deze week was een ander oppositiekopstuk, Maria Corina Machado aan de beurt. De conservatieve politica is de liaison tussen de studenten en de Amerikaanse regering. Deze week sprak zij in Washington de Organisatie van Amerikaanse Staten toe over de crisis. Tijdens haar afwezigheid werd zij door de regeringspartij uit het parlement gezet, zodat ze kan worden vervolgd voor opruiing.

Met alle speculaties over militaire samenzweringen gebeurt er vrijwel niets aan de belangrijkste oorzaak voor de onrust: de economische situatie. Deze week probeerde Maduro met een devaluatie rust te brengen in de valutahandel. Aanvankelijk daalde de koers van de dollar op de zwarte markt met een kwart, maar die keerde al na enkele uren terug op het oude niveau - ruim tien keer hoger dan de officiële koers. Ook gisteren kwam het in diverse steden in Venezuela weer tot felle confrontaties tussen demonstrerende studenten en de politie.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden