Venezolaanse president Maduro zit niet te wachten op Amerikaanse producten

Met een blokkade bij de grens probeert Venezuela te voorkomen dat Amerikaanse hulpgoederen het land bereiken. President Maduro beschouwt de zending als ‘een paard van Troje’. Beeld AFP

De Venezolaanse president Maduro zit niet te wachten op hulp uit de VS. Amerikaanse hulpgoederen mogen het land niet in. Dat kan hem duur komen te staan.

Venezolaanse militairen hebben een brug geblokkeerd over de grensrivier met buurland Colombia. Daarmee moet worden voorkomen dat Amerikaanse hulpgoederen het land binnenkomen. De eerste ladingen werden woensdagavond verwacht.

De zending is volgens Washington bedoeld om de crisis in Venezuela te verlichten en komt twee weken nadat de VS verregaande sancties namen tegen het regime van Nicolás Maduro. Daarmee betuigen de Amerikanen hun steun aan Juan Guaidó, de man die door de oppositie wordt aangemerkt als de enige legitieme president van Venezuela. Sinds dat gebeurde, telt het land twee presidenten.

Bedelaars

Hoe de babymelk en de medicijnen de grens over moeten, is vooralsnog volstrekt onduidelijk. De hulp, die ongetwijfeld is gelabeld met ‘USAID’, heeft een sterk politieke lading en dat is precies de reden waarom Maduro tegenwerkt. “Venezuela is geen land van bedelaars”, zei hij. “Als dit van de VS en Colombia komt, dan moet het wel een paard van Troje zijn.”

Toch zit hij met een dilemma. Als hij de goederen doorlaat, staat hij in zijn hemd omdat zijn aartsvijand doet wat hij zelf verzuimt: zijn volk te eten geven. Maar doet hij het niet, dan kan dat tot grote boosheid leiden onder de bevolking.

Venezuela gaat door een diepe humanitaire crisis. Door wanbeleid en corruptie is er tekort aan zo ongeveer alles. Apotheken hebben amper nog medicijnen, supermarkten alleen peperdure geïmporteerde producten. Veel families eten nog maar één keer per dag. Ook brandstof is een probleem, benzinestations liggen er verlaten bij en in het binnenland is de elektriciteit op rantsoen.

Omdat alles al schaars is, zijn de gevolgen van de Amerikaanse sancties nog niet direct merkbaar. De maatregelen treffen nu vooral de inkomsten van de Venezolaanse staat, die een monopolie heeft op import van voedsel en medicijnen. Betalingen van de 500.000 vaten olie die Venezuela dagelijks aan de VS leverde, gaan naar een speciale rekening die ter beschikking komt van de interim-regering van Juan Guaidó.

Verdere olie-export naar de VS is stil komen te liggen. Volgens persbureau Reuters dobberen op de Mexicaanse Golf Venezolaanse olietankers doelloos rond in afwachting van een bestemming. In totaal zouden ze zeven miljoen vaten olie aan boord hebben, een weekproductie voor Venezuela, dat voor 90 procent afhankelijk is van de olie-export.

“De Venezolaanse economie zou dit jaar al met 15 procent krimpen”, zegt econoom Andrúbal Oliveros. “Met de sancties wordt dat twee keer zoveel.”

Dollar

Maduro zoekt naarstig naar harde valuta. Deze week devalueerde hij de nationale munt. Jarenlang was het strafbaar om zelfs maar te praten over een zwarte wisselkoers van de dollar, die soms vele tientallen keren hoger was dan de officiële. Maar deze week maakte de nationale bank deze ‘criminele’ en ‘contrarevolutionaire’ illegale praktijk zelf tot officieel beleid, en niet zomaar een beetje. De staat biedt nu 25 procent meer voor een dollar dan op straat. Maar het toch al karige minimumloon zakte als een plumpudding in elkaar.

Het meest acute probleem is volgens deskundigen de brandstof, vooral benzine en diesel. Venezuela heeft enorme olievoorraden, maar die zijn ongeschikt om lichte brandstoffen van te maken. Die moeten van elders komen. De importen uit de VS liggen stil en ook Rusland stuurt niets meer zolang er niet wordt betaald. Volgens kenners is de voorraad goed voor maximaal veertig dagen, anderen spreken van drie dagen. Als alles op is, staan het transport en ook de elektriciteitscentrales stil.

Ondertussen wordt op diplomatiek niveau gezocht naar een oplossing. De Europese Unie en Uruguay proberen donderdag in Montevideo regering en oppositie aan tafel te krijgen, maar Guaidó heeft bedankt. Maduro misbruikte eerdere besprekingen steevast om tijd te winnen en dat wil de oppositie nu voorkomen.

Maar Maduro heeft alweer een tegenzet in petto. Als Guaidó niet komt, dreigt hij vervroegde parlementsverkiezingen uit te schrijven, wat onvermijdelijk zal leiden tot verdeeldheid binnen de oppositie over de vraag of ze wel of niet moeten meedoen. Het zal voor Guaidó niet eenvoudig zijn om dan de gelederen gesloten te houden. En Maduro weet dat maar al te goed.

Maduro en Europa blijven vrienden

De regering van Nicolás Maduro zal de betrekkingen met Nederland en andere de Europese landen die Juan Guaidó erkennen als interim-president niet verbreken. “We hebben altijd veel belang gehecht aan de investeringen van Europa in Venezuela en dat zullen we blijven doen,” zei minister van buitenlandse zaken Jorge Arreaza woensdag.“Het zou zonde zijn die relaties te verbreken.” De reactie staat in schril contrast met die richting de VS. Toen die Guaidó twee weken geleden erkenden, verbrak Maduro direct de diplomatieke betrekkingen. Nederland erkende Guaidó eerder deze week als president, maar verbrak de betrekkingen met Maduro niet. Ondertussen bouwt Guaidó verder aan een netwerk van eigen ambassadeurs in de landen die hem erkennen. De benoeming van een vertegenwoordiger in Nederland wordt een dezer dagen verwacht.

Lees ook: Wat moet er gebeuren in Venezuela, wil president Nicolás Maduro vallen?

Venezuela ging dit weekend opnieuw de straat op tegen het regime van Nicolás Maduro. Maar de leider wankelt nog niet. Wat moet er gebeuren, wil hij vallen?

Vrolijkheid en hoop in mars tegen Maduro

In heel Venezuela gingen zaterdag honderdduizenden de straat op om te demonstreren tegen de regering van Nicolás Maduro.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden