Vijf vragen

Veel vragen over massaal geweld in Keulen onbeantwoord

Beelden van het stationsplein in Keulen in de oudejaarsnacht. Beeld Youtube

De autoriteiten in Keulen hebben maatregelen aangekondigd om herhaling van de massale aanrandingen en diefstallen tijdens Oud en Nieuw te voorkomen. Bij grote evenementen, zoals het carnaval dat volgende maand plaatsvindt, zullen er meer agenten in burger en uniform en videobewaking worden ingezet. Eerder veroordeelde personen van diefstal met geweld moeten zich melden op het politiebureau.

Dat vertelden de Keulse burgemeester Henriette Reker en politiechef Wolfgang Albers dinsdagmiddag tijdens een persconferentie. Reker noemde het geweld 'niet te tolereren'. Vragen over aantallen incidenten en daders werden bij de persconferentie niet beantwoord.

Wat weten we wel over de aanrandingen in Keulen?
Rondom de jaarwisseling was het centraal station van Keulen toneel van een 'nieuwe dimensie van geweld', volgens de Duitse politievakbond. Grote groepen mannen vielen vele tientallen vrouwen aan. De stad zoekt vijf dagen na de bewuste nacht nog steeds naar antwoorden. Wie zijn de daders, hoeveel slachtoffers zijn er? Een overzicht van wat er tot nu toe bekend is.

Wat is er gebeurd met oud en nieuw?
Tegen 23.00 uur is het druk op het plein voor het Keulse centraal station. Volgens politie en getuigen is er een groep van zo'n 1000 mannen met een Noord-Afrikaans en Arabisch uiterlijk bijeen. Sommigen bekogelen feestvierders met vuurwerk. De relschoppers zijn tussen 18 en 35 jaar oud, velen maken een dronken indruk. Omdat de politie bang is voor rellen wordt het plein schoongeveegd.

Maar kort daarna, tussen middernacht en 4.00 uur, keert een groot deel van de groep terug. Ze omsingelen in groepjes vrouwen en vallen ze aan op en rond het station, zo verklaren slachtoffers tegen de politie.

Welke strafbare feiten zijn er gepleegd?
Negentig vrouwen hebben tot nu toe aangifte gedaan bij de politie van diefstal en/of aanranding. Er is bovendien één aangifte van verkrachting. Politiechef Wolfgang Albers zei maandag tijdens een persconferentie dat seksuele misdrijven 'zeer massaal' zijn gepleegd. Volgens leider Arnold Pickert van politievakbond GdP in Noordrijn-Westfalen is er bovendien een politieagente in haar kruis gegrepen. Daarnaast zijn er telefoons, handtassen en portemonnees gestolen.

Wie waren de daders?
Daar is nog veel onduidelijkheid over. Veel concreter dan dat het gaat om mannen met Noord-Afrikaans en Arabisch uiterlijk tussen 18 en 35 jaar, werd de politie tot nog toe niet. Zondag zijn er vijf mannen opgepakt maar onduidelijk is of zij iets met de geweldplegingen tijdens de jaarwisseling te maken hebben. Hoeveel mannen van de groep van 1000 er strafbare feiten hebben gepleegd is eveneens een vraagteken. Voorlopig houdt de politie het op een schatting van 80.

Omdat er zo veel onduidelijkheid is over de daders, wordt er op sociale media volop gespeculeerd dat het om vluchtelingen gaat. Maar onbekend is of er überhaupt vluchtelingen onder de daders zitten. Volgens burgemeester Henriette Reker zijn daar tot aan dinsdagmiddag geen bewijzen voor. Pickert van de politievakbond waarschuwde er maandag voor niet alle vluchtelingen tot potentiële daders te bestempelen.

Waar was de politie?
Alle 143 politieagenten die tijdens 'Sylvester' in de Keulse binnenstad dienst hebben, worden voor middernacht naar het stationsplein gestuurd. Ook zijn er tientallen agenten van de landelijke politie.

Nadat de politie het stationsplein schoonveegt, blijven veel agenten ter plekke maar opvallend genoeg merken zij niets van het geweld tegen vrouwen. Sterker nog, op 1 januari verstuurde de politie in Keulen een persbericht dat de jaarwisseling rustig was verlopen. Hoe het kan dat de politie niets door had, blijft ook nog vaag.

Hoe wordt er door politie, stad en bewoners gereageerd?
De stad moet weer veilig worden voor bezoekers, stelt de net aangetreden burgemeester Henriette Reker (partijloos). 'We kunnen het geweld niet tolereren', zei ze dinsdagmiddag. Dat zegt ze ook met het oog op het jaarlijkse carnaval, dat begin februari in Keulen plaatsvindt.

Reker noemt het geweld ongehoord. Mogelijk komt er videobewaking rond en op het station en wordt er meer politie en ME ingezet. Politie en justitie zeggen er daarnaast alles aan te doen om te daders van het geweld tijdens oud en nieuw op te pakken, zij hebben een onderzoek ingesteld.

Politici wijzen het geweld hard af en inwoners reageren boos en verontrust. Actiegroepen, waaronder de groep 'Keulse meisjes tegen seksisme', willen dinsdagavond om 18.00 uur op het stationsplein demonstreren tegen het geweld.

Politici: Harde aanpak

Landelijke en regionale bestuurders en politici in Duitsland eisen dat de aanranders van tientallen vrouwen in Keulen worden opgespoord en bestraft.
Bondskanselier Angela Merkel noemde de gebeurtenissen in Keulen 'walgelijk' en zei dat dit om een hard antwoord vraagt van de rechtstaat, schrijft Der Spiegel.
Minister Thomas de Maizière (CDU) noemde het ernstige incident door een groep van migranten "van een nieuwe dimensie". Tegelijk waarschuwde hij tegen generaliseren en alle migranten de schuld in de schoenen schuiven. Minister-president Hannelore Kraft (SPD) van de deelstaat Rijnland-Westfalen kondigde een harde aanpak van de daders aan wanneer die zijn opgepakt. De bondsminister voor Vrouwenzaken, Manuela Schwesig (SPD), betitelde de aanvallen als walgelijk en afschuwelijk.
De in Rijnland-Westfalen bekende CDU-politica Julia Klöckner maakt het niets uit welke culturele achtergrond de daders hebben. "Niets rechtvaardigt dit respectloos gedrag tegen vrouwen." Wie het recht minacht, moet met de gevolgen rekenen, zei ze. Stephan Mayer van de CSU zei dat juist niet verzwegen mag worden wie de daders zijn.
De fractie van de Groenen in de Bondsdag wil over Keulen debatteren met minister Ralf Jäger van binnenlandse zaken van Rijnland-Westfalen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden