'Veel overtreders net boven norm'

AMSTERDAM - ,,Je zou iemand niet moeten veroordelen op grond van één test'', zegt Jacques van Rossum, oud-directeur van het voormalige dopinglaboratorium in Utrecht. ,,Daarvoor is de variatie in nandrolonconcentraties tussen personen te groot. Je ziet ook dat veel overtreders net boven de norm zitten.''

Vroeger was het duidelijk: nandrolon was één van de vele anabole steroïden, spierversterkende middelen waaraan vooral krachtsporters en bodybuilders zich vergrepen. In 1976 kwam het op de lijst van verboden middelen te staan en leek de discussie gesloten. Totdat bleek dat nandrolon een lichaamseigen stof is. Het is een afgeleide van het mannelijke hormoon testosteron. Dat maakte het leven behoorlijk ingewikkeld.

Ten eerste werd nandrolon daardoor populairder. Doordat het lichaamseigen is, verricht het middel zijn anabole werking specifieker en veroorzaakt het minder bijwerkingen. Het zorgt ook voor een terugkoppeleffect: als iemand te veel krijgt toegediend, dempt het zijn werking.

Bovendien is het gebruik van een lichaamseigen hormoon moeilijk te testen. Iedereen heeft resten nandrolon in zijn urine, dus een positieve test zegt nog niets. Daarom heeft men een drempelwaarde ingesteld: urine van mannen mag niet meer dan 2 microgram nandrolon per liter bevatten, bij vrouwen is die norm 5 microgram per liter (een microgram is een miljoenste gram). Onderzoek -onder slechts dertig mannen- had uitgewezen dat niemand boven de 0.3 microgram per liter uitkwam.

,,Als je een drempelwaarde wilt hanteren, zul je een veel grotere groep moeten onderzoeken'', zegt Van Rossum. ,,Maar dan zal blijken dat de variatie veel te gigantisch is.'' Veel handiger is het volgens hem om een test te ontwikkelen die de verhouding tussen nandrolon en een ander hormoonderivaat meet, net als bij de testosteron-epitestosteron-test. Dan is de variatie een stuk geringer. ,,Bij paarden bestaat al zo'n test.''

Blijft de vraag hoe Davids aan zijn hoge nandrolonspiegel gekomen is -aangenomen dat ook de contra-expertise positief is. Hij kan van nature zoveel nandrolon in zijn lichaam hebben, hij kan hebben gespoten of hij heeft foute vitaminepillen geslikt (die soms sporen nandrolon bevatten). Van Rossum: ,,Je zou hem een tijd lang moeten volgen om antwoord op die vraag te krijgen''.

Eén vraag heeft wel een duidelijk antwoord: het heeft voor een voetballer totaal geen zin nandrolon te gebruiken. Van Rossum: ,,Je krijgt er meer spiermassa van, waardoor je zwaarder wordt en je coördinatie verliest. Bovendien zou het ook dom zijn: nandrolon is een halfjaar na gebruik nog te traceren.''

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden