Veel meer dan die ene zin over IS

Niet alle moslims hoeven publiekelijk afstand te nemen van IS, stelde Van der Laan, burgemeester van Amsterdam. Maar wat zeiden hij en eerder zijn Rotterdamse collega Aboutaleb écht?

ABEL HERZBERGLEZING

Schreeuwen

Het maakt me boos en verdrietig dat uit de lezing van Van der Laan niet de nuance wordt opgepikt. Nee, één zin wordt volkomen uit de context gerukt, waardoor hem iets in de mond wordt gelegd wat hij niet heeft bedoeld. De kop in Trouw ('Moslim hóeft IS niet af te wijzen') hielp daar niet bij, maar dan nog. Als iedereen nu eens eerst het hele betoog zou lezen in plaats van meteen moord en brand te schreeuwen. Dan kwamen we een stuk dichter bij de kern van wat Van der Laan, in navolging van Abel Herzberg zelf, werkelijk gezegd en bedoeld heeft.

Klaske Houweling Zwolle

undefined

Angst

Voor Ephimenco is de 'hoofdzaak van het huidige drama' de niet aflatende stroom djihadisten die vertrekt naar IS. Zij zouden krachtige signalen uit eigen kring moeten krijgen om hen daarvan af te houden. Volgens Ephimenco keurt Van der Laan dat af, maar ik lees dat niet zo. Van der Laan behoort eenvoudig niet tot die eigen kring, en zo'n oproep uit zijn mond zou eerder negatief dan positief werken, beseft hij. Als tweede hoofdzaak noemt Ephimenco gedeelde belangen van moslims en niet-moslims, "die de burgemeester niet ontwaarde". Hoe vertroebelend kunnen angst en obsessie werken? De hele lezing ging over de gedeelde belangen van alle bevolkingsgroepen in Nederland, en hoe die niet elkaar moeten buitensluiten, maar kunnen samenleven.

Hans Bijleveld Emmen

undefined

Reageerplicht

Graag wil ik Eberhard van der Laan bedanken voor zijn prachtige Abel Herzberglezing. Zo zuiver en tegelijk zo betrokken, zo evenwichtig en tegelijk zo ontroerend verwoord - een verademing in het huidige debat. Geen individu mag worden opgesloten in een etnische of religieuze groepsidentiteit, en dus ook niet op grond daarvan worden aangesproken op een 'reageerplicht'. Maar allemáál hebben we de morele plicht om de grens te herkennen waarachter je zelf de eerste stap naar barbarij kunt maken - en om ons te verdiepen in de geschiedenis die ons leert dat geen enkele religieuze of etnische groep daarvan uitgezonderd is. Amsterdam kan trots zijn op zijn burgemeester.

Greetje van den Bergh Leiden

undefined

Tegenstrijdig

Burgemeester Van der Laan had voor hij zijn, in hoofdzaak voortreffelijke, Abel Herzberglezing uitsprak, nog eens goed naar zichzelf moeten luisteren en er nog eens over na moeten denken. Hij doet namelijk prima aanbevelingen: ga in gesprek met de ander, luister goed naar de ander en probeer achter diens morele kompas te komen.

Maar vervolgens neemt hij zijn Rotterdamse collega de maat door diens oproep aan alle moslims om IS openlijk af te wijzen, vanuit zijn eigen (superieure?) morele kompas te verstaan als: wie zwijgen worden weggezet als medeverantwoordelijk.

Daarmee laat hij zien geen respect te hebben voor de morele bedoeling van die collega. En dat druist in tegen zijn eigen, in diezelfde lezing geformuleerde normen en waarden. En zo werd het een lezing met een innerlijke tegenspraak. Wat hij in het voorbijgaan zei, kreeg van de redactie terecht in de kop op de voorpagina de zware lading die het bevatte: 'Moslim hóeft IS niet af te wijzen.'

Stan Verdult Maastricht

undefined

Mooie stimulans

Een indrukwekkende lezing van Eberhard van der Laan. Het geeft inzicht in de achtergronden van de motieven die wij mensen (on)bewust hanteren.

Een mooie stimulans om daadwerkelijk te kijken naar onze grens van verdraagzaamheid: beschermen of stappen we er gewoon over heen.

Henny Staal Doorn

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden