Veel gezweef op de Stadhuisbrug

Speciaal verslagger Vincent Bijlo en dito fotograaf Rob Huibers trekken voor de Verdieping maandelijks naar bijeenkomsten, samenscholingen verenigingen en partijen. Aflevering 4: het Milieu Quotiënt.

Tekst Vincent Bijlo

Hier sta ik, op de Stadhuisbrug in Utrecht, ik kan niet anders. Ik heb een jasje aan, een plastic jasje, beplakt met stickers van Milieudefensie. Ik sta hier als levende zuil, met in mijn hand de Stemtest. Bij mij, en bij alle andere vrijwilligers die vandaag weer massaal zijn toegestroomd, kun je je MQ testen, je Milieu Quotiënt.

Als MQ dat hoog is, dan ben je goed bezig, en, wat nog belangrijker is, dan ga je niet stemmen op CDA of VVD. Want CDA en VVD hebben het niet zo goed voor met het milieu.

,,Hé, jij bent toch de blinde pianist', roept iemand, ,,van dat lied over ADHD!'

Zingend loopt ze langs de Milieudefensietafel.

,,Wil je de Stemtest doen?', roep ik. Geen antwoord. Ze is alweer opgegaan in de winkelende massa.

,,Bijlo', roept iemand anders ontsteld, ,,ben jij lid geworden van het CDA?'

Ik snap er niets van. Ik? CDA? Heeft iemand mij voor de gein een christen-democratisch jasje aangedaan? Op het moment dat ik het wil uittrekken wordt het me duidelijk dat de CDA-tafel naast die van ons staat. Als troost krijg ik een appel, die het CDA vandaag uitdeelt om zwevende kiezers te winnen. Een appel, uitgerekend een appel, het fruit dat alle ellende hier op aarde heeft veroorzaakt.

Er wordt heel veel gezweefd op de Stadhuisbrug. Onze Stemtest vindt gretig aftrek.

Ah, daar komt de Utrechtse dichter Ingmar Heytze naast me staan. Hij wil samen met mij de stemtest doen. Hij leest de vragen voor.

1. Mijn stem mag leiden tot verdere bezuinigingen op trein en bus. Daar zijn we het mee oneens, zowel Heytze als ik.

2. Mijn stem mag leiden tot hogere tarieven voor het openbaar vervoer. Tja, moeilijke vraag, als daar extra service, zoals supersnel internetten via de bovenleiding, krantjes en croissantjes en espresso tegenover staan, dan willen wij misschien best meer betalen.

3. Mijn stem mag leiden tot een subsidiestop op zuinige auto's. Oneens, allebei.

4. Mijn stem mag leiden tot teruggave van het kwartje van Kok aan de burger.

,,Kok, die regeert allang niet meer', schreeuwt een stem, ,,en hij krijgt nog steeds al die kwartjes, ik ga Matt stemmen. Ga weg jullie, terroristen van GroenLinks'.

Er volgen nog zes vragen, en als we de punten optellen, blijkt dat ik net iets hoger heb gescoord dan Heytze. Dat komt door de legbatterijen, daar dachten wij anders over. Maar toch, voor ons allebei geldt: U weet wat de waarde is van een gezond milieu. Natuur en landschap zijn voor u van het grootste belang.

,,Ach', verzucht Heytze, ,,wat is natuur nog in dit land? Een stukje bos, ter grootte van een krant, een heuvel met wat villaatjes ertegen.'

Het wordt heel erg koud achter mijn tafeltje, en daarom vraag ik een actievoerster of ik met haar mee mag lopen, als ze mensen gaat aanspreken en folders gaat uitdelen. Ik geef haar een arm en we lopen de Oudegracht op.

,,Meneer', begint ze. Ze heeft een kordate stem, waar je niet omheen kunt. ,,Gaat u stemmen, woensdag?'

,,Nou, meissie', antwoordt een oude, krakende stem, ,,ik heb nog nooit gestemd, en dat ga ik ook nu weer niet doen'. Hij is er trots op, dat hoor je.

,,Nou, dan wens ik u nog een prettige dag.'

,,Mevrouw ...'

,,Wegwezen, wat doet u hier? Het is een schande dat u hier staat, het is, het is, het is bezoedeling van de democratie. Weet u wat pas slecht is voor het milieu? Zo'n actie, die u nu houdt.'

,,Nou, dan wens ik u nog een prettige dag.'

Altijd beleefd blijven, is ons vanmorgen op het hart gedrukt, tijdens de instructies voor deze actie. Respect tonen, mensen in hun waarde laten.

,,Meneer, houdt u bij het uitbrengen van uw stem rekening met het milieu?'

,,De kogel kwam van links!'

,,Fijn, nog een prettige dag.'

,,Meneer, gaat u stemmen woensdag?'

,,Jajajaja, natuurlijk, jazeker, reken maar, ik stem op mezelf.'

,,Op uzelf? Wie bent u, als ik vragen mag?'

,,Ik ben Staf Depla, nummer 27 op de PvdA-kandidatenlijst.'

Hij geeft ons een hand. Ja, natuurlijk Staf doet ook de Stemtest. We lopen met zijn drieën naar de door Milieudefensie opgestelde stemhokjes.

,,Waarom brandt dat lichtbakje niet?', vraagt Depla. Hij bedoelt het lichtbakje dat naast de metershoge groene stekker staat, om aandacht te vragen voor het duurder worden van groene stroom.

,,Dat mag niet', antwoordt mijn actievoerster, ,,omdat het nu licht is, dat zou zonde zijn van de stroom'.

Staf verdwijnt in een stemhokje, en ik hoor in een ander hokje twee jongetjes, die samen de test maken. Ze zijn zeer verontwaardigd, over bezuinigingen op bus en trein, want daar gaan ze zelf ook wel eens mee. Ze vinden het allemaal belachelijk, en ze zullen hun vader, die van plan is CDA te gaan stemmen, eens flink gaan bewerken.

Staf komt naar buiten. Hij heeft een uitstekende score, net zo hoog als die van mij. Ook de PvdA heeft het zeer goed voor met het milieu, al moet nog steeds elke arbeider zijn autootje voor de deur kunnen hebben staan.

We gaan weer mensen aanspreken.

,,Meneer, vindt u dat dit kabinet een tweede kans moet krijgen?'

,,Ja, en ook nog een derde, en een vierde, en misschien wel een vijfde, ik ben namelijk heel erg voor de normen en waarden.'

,,En bent u ook voor het milieu?'

,,Jazeker, en daarom ga ik op Balkenende stemmen, want hij is daar ook voor, iedereen toch? Het milieu, wat is er nou belangrijker dan dat?'

,,Nou, als u dat vindt, dan moet u misschien dit eens lezen.'

Hij bestudeert aandachtig de folder. Ongelovig vraagt hij: ,,Zijn ze dat echt van plan?'

,,Ja meneer, helaas wel.'

,,Dat valt me dan wel heel erg tegen, van die Balkenende. Dat had ik van hem niet verwacht. Maar ja, CDA, ik stem het al jaren, je moet dat ook niet opeens gaan veranderen.'

,,Misschien moest u dat toch eens overwegen.'

,,Ik zal er nog eens over nadenken, maar ik moet nu sokken kopen. Dag!'

,,Mooi, dan wensen wij u nog een fijne dag, en zoek een paar leuke sokken uit.'

,,Meneer, mevrouw, denkt u dat ...'

,,Hé', een hand valt op mijn schouder, ,,ik ken jou. Jij loopt elke zondag mee met de wandelclub.'

,,Nee', zegt haar metgezel, ,,nou haal je echt alle blinden door elkaar, hij is van tv'.

De rest van wat ze zeggen kan ik niet verstaan. Vlak naast me begint iemand door een megafoon te roepen.

,,Attentie attentie attentie, minister De Geus is gearriveerd, komt dat zien, hier staat hij, bij de tafel van het CDA, minister De Geus.'

Het lijkt wel kermis. Zou hij er echt uitzien als een attractie? We moeten hem vragen om onze Stemtest te doen, eens kijken wat hij ervan bakt.

Niet echt veel, blijkt. Negen punten scoort hij. Maar toch houdt hij staande ,,dat binnen de randen van het milieubeleid de keuzes die gemaakt worden niet anders kunnen zijn dan de juiste'.

Langzaam wordt het stiller, de mensen hebben genoeg gewinkeld en gaan lekker naar huis. Laten wij dat ook maar doen. Laten we een lekker kopje warme chocolademelk drinken, en laten we beseffen dat we gedaan hebben wat we konden. Woensdag zal blijken of onze actie succes heeft gehad.

En, lezer, tot slot, weet u al wat u gaat stemmen? Zweeft u nog, of bent u tijdens het lezen van dit stukje geland? Ik hoop dat u dan een goede landing heeft gemaakt, want u weet het toch: uw stem kan ernstige schade toebrengen aan het milieu.

Nou, dan dank ik u hartelijk voor het lezen, en dan zou ik zeggen: nog een prettige dag verder.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden