'Veel djihadisten nog vrij'

INTERVIEW | Nederlandse terrorisme-expert relativeert complimenten Europese topman

Dat de Nederlandse aanpak van terrorisme een pluim krijgt van de Europese antiterrorismecoördinator Gilles De Kerchove is begrijpelijk, vindt hoogleraar terrorisme en terrorismebestrijding Edwin Bakker. Maar dat beeld is volgens hem in deze tijd van fanatiek djihadisme niet zo positief als De Kerchove voorspiegelt.

"In Nederland kennen we inderdaad een integrale aanpak vanuit verschillende invalshoeken. Dat is goed, want een brede aanpak is beter dan terrorisme alleen vanuit strafrechtelijk perspectief te benaderen. Maar dit gebeurt al jaren met pieken en dalen. Ook in de tijd van de Molukkers bij de treinkaping bij De Punt was er een brede aanpak. Verschillende diensten waren daarmee bezig: politie, defensie, maar er zijn ook mensen naar de Molukse gemeenschap gegaan om daar te praten en informatie te halen", zegt Bakker, "dus dat heeft niets met de moord op Pim Fortuyn te maken, zoals De Kerchove dat zegt."

De Kerchove heeft vooral zicht op de aanpak op macro-niveau, dus politiek-bestuurlijk, en dan is er inderdaad niet veel op aan te merken. "Op papier is zo'n integrale aanpak een heel goed idee, maar het is uiteindelijk een soort moloch geworden van vooral veel gepraat, waar nauwelijks iets concreets aan acties uitkomt", zegt de directeur van het Centre for Terrorism & Counter-Terrorism van de Universiteit Leiden.

Daarmee doelt Bakker vooral op wat er nu in Nederland gebeurt met de djihadisten die naar Syrië gaan om te strijden namens extreem-djihadistische bewegingen als de 'Islamitische Staat van Irak en Syrië' (Isis) en Jabhat Al-Noesra. "We zijn nu inmiddels ruim een jaar verder na de waarschuwingen van de ministers, de Algemene Inlichtingen- en VeiligheidsDienst (AIVD) en de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) en natuurlijk de verhoging van het dreigingsniveau naar 'substantieel'. En er zijn nog maar een paar lieden aangehouden, zoals Oussama C. alias Abou Yazeed, dinsdagmorgen. Andere zichtbare types tegen wie zelfs al een jaar aangiften liggen, zoals Azeddine C. alias Abou Moussa, lopen nog steeds vrij rond. Dat valt op."

De terrorisme-expert benadrukt dat hij niet wil beweren dat er op de achtergrond niets gebeurt. Minister Ivo Opstelten (VVD, veiligheid en justitie) antwoordde deze week op schriftelijke vragen van de PVV dat deze mensen goed in beeld zijn en dat er strafrechtelijke onderzoeken lopen tegen 'enkele tientallen djihadisten'. "Dat gebeurt zeker. Ze weten om wie het gaat en hebben de djihadisten inderdaad goed in beeld. Dat doet de AIVD heel goed. Maar ik mis het doorpakken, het arresteren en vervolgen van deze lieden. Dat gebeurde bij de Hofstadgroep na de moord op cineast Theo van Gogh meteen keihard, waarbij overigens ook de brede aanpak werd ingezet", zegt Bakker. "We moeten ook niet vergeten dat het ook gaat om wat de boodschap is richting de samenleving: gebeurt er wel wat? Pakken we lieden met verkeerde bedoelingen ook op? Is het veilig in Nederland? Momenteel zie ik dat nog te weinig."

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden