Vechten tot de dood in Mosul

Straat na straat schuifelt het Iraakse leger na zeven weken strijd in Mosul richting de Tigris, de rivier die de stad opdeelt. Na de relatief snelle inname van steden en dorpen buiten het bolwerk van terreurbeweging Islamitische Staat, gaat de opmars op de oostelijke oever langzaam. Door de burgers, zeggen generaals van de Golden Brigade die in straatgevechten met IS is verwikkeld. Want de jihadisten zetten de bewoners in als menselijk schild om bombardementen te voorkomen.

De onorthodoxe oorlogsvoering van de terroristen en het feit dat burgers thuis bleven, vertragen de strijd: IS zet scherpschutters in hun huizen en mortieren op hun daken, en stuurt dagelijks zo'n veertien bomauto's op het leger af. Die vanuit de lucht onschadelijk maken is moeilijk, en als ze tussen de huizen ontploffen, is de schade groot en vallen er veel slachtoffers.

Veel burgers bleven in de stad om hun huizen te beschermen, maar kunnen niet voorkomen dat IS de muren naar de buren sloopt om zich ongezien te kunnen verplaatsen. Op verzet staat de dood. Bij de strijd om strategische flatgebouwen gebruikte de groep de bovenste etages en dwong burgers te blijven als schild. Ze worden ook gedwongen verplaatst; er is een roep om de vijfde en laatste brug over de Tigris op te blazen, zodat IS hen niet langer naar de westoever kan commanderen, waar ze zich in de oude stad heeft ingegraven.

Burgers thuis houden, moest een exodus en humanitaire crisis voorkomen, maar dagelijks vallen doden, door de bomauto's, maar ook doordat IS in bevrijde wijken zelfs spelende kinderen beschiet. Bomauto's wisten die wijken vorige week tijdens een hevige zandstorm zelfs te bereiken. Burgers klagen dat als het leger verder trekt, zij onbeschermd achterblijven. Gewonden gaan naar een veldhospitaal dat buitenlandse hulpverleners buiten de stad hebben opgezet, en de ernstige gevallen naar overvolle ziekenhuizen in Koerdisch gebied. Het leger heroverde deze week een eerste ziekenhuis in de stad, maar dat is voorlopig niet bruikbaar.

Terwijl IS foto's publiceert van een rustig dagelijks leven op de westelijke oever, is er in de bezette wijken op de oostoever voedselgebrek en ontbreken stroom en water. Hulporganisaties weigeren droppings uit angst dat het voedsel in IS-handen valt.

Bij het leger zijn de verliezen groot; er circuleert een cijfer van 1600 doden in een maand - tegen zo'n duizend IS-strijders. Het noemen ervan is taboe, net als de publicatie van foto's van gesneuvelde soldaten. IS zou de berichten over dode soldaten als propaganda kunnen gebruiken.

In totaal zijn 100.000 militairen ingezet, waarbij die van de sjiitische Hashed al-Shabi en de Koerdische peshmerga's de stad omsingeld houden. Het plan om vluchtende IS-strijders een doorgang te laten is verlaten, nu moet de groep in Mosul worden uitgeschakeld. Maar ze heeft nog duizenden lokale en buitenlandse strijders die zich willen doodvechten en honderden jongeren voor zelfmoordacties. De oostelijke rivieroever zou de makkelijke zijn, aan de westkant wacht meer tegenstand: met 25 van de bijna 150 wijken heroverd, kan de strijd nog maanden duren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden