Vechten tegen oeverloos gezwets

'Filibusteren' door Republikeinen aangegrepen om Obama machteloos te doen lijken

Je hebt Lowell niet gezien als je niet in Arthur Ramalho's West End Gym bent geweest.

De oudste industriestad van de VS wordt beheerst door voormalige textielfabrieken, sommige mooi gerestaureerd en ondergebracht in een Nationaal Park. Maar in een van de vele gewoon vervallen fabrieksgebouwen voert een trap langs lege verdiepingen naar een schemerige hal. Daar beuken zwetende jongens tegen leren boksballen en tegen elkaar, vanaf de muur bekeken door beroemde boksers op vergeelde affiches, en vanaf de zijlijn door Art Ramalho, de 79-jarige eigenaar.

Zo ziet een boksschool in de film eruit - en je bent ook in een boksschool uit een film: hier trainde Mickey Ward, over wiens leven 'The Fighter' (2010) ging. En op een middag in september was hier een politieke vechter op bezoek: Elizabeth Warren, kandidaat voor het senatorschap van Massachusetts.

Zij, zou Art Ramalho later zeggen in een campagnespot voor Warren, staat in de hoek van de gewone man. Strijdlustig is Warren (63) zeker als ze haar ronde doet. Het lijf is afgetraind, om niet te zeggen broodmager, de bril past dan weer bij de hoogleraar rechten die ze is, aan deberoemde Harvard-universiteit.

Eigenlijk had ze ambtenaar moeten zijn. In 2010 kwam in Washington het Bureau voor de Financiële Bescherming van de Consument ter wereld, als onderdeel van het verscherpte toezicht op banken na de kredietcrisis. Warren had voor zo'n toezichtsorgaan gepleit en had het helpen voorbereiden, de verwachting was dat ze er de eerste directeur van zou worden. Maar voor zo'n benoeming is de instemming van de Senaat vereist, en na protesten vanuit de bankenwereld vreesde president Barack Obama kennelijk dat ze niet genoeg stemmen zou krijgen. Hij droeg een ander voor.

Op het eerste gezicht was dat een verbazingwekkende concessie. Want in de Senaat hebben de Democraten de meerderheid, 53 van de 100 zetels. Maar in dat huis hechten ze aan tradities, en een daarvan is, sinds 1806, dat een senator mag praten zo lang hij wil. Dat heeft geleid tot het verschijnsel van de filibuster: net zo lang doorpraten tot de andere partij een onderwerp in wanhoop weer van de agenda haalt. Als enige concessie aan de meerderheid geldt sinds 1927: met 60 stemmen kun je een stemming forceren.

Ooit was de filibuster zeldzaam, maar de afgelopen twee jaar zetten de Republikeinen het met hun 43 zetels zo vaak in, dat je in de praktijk voor bijna alles 60 stemmen nodig hebt - zelfs voor een kleinigheid als de benoeming van het hoofd van een ambtelijke dienst. En dat Obama die 'supermeerderheid' niet meer heeft, werd hem soms bijna dagelijks ingepeperd - ook degene die hij in plaats van Elizabeth Warren voordroeg bij het Consumentenbureau werd geblokkeerd. Met hun filibusters probeerden de Republikeinen onverholen de president zo machteloos te maken dat de kiezers hem in november 2012 zouden laten vallen. Dat hij na vier jaar niet met lege handen staat en zich bijvoorbeeld op een nieuw zorgstelsel kan beroemen, komt doordat hij na zijn verkiezing in 2008 nog wel 60 stemmen in de Senaat had. Maar hij raakte er een kwijt toen in 2009 senator Edward Kennedy overleed en in de strijd om de opvolging onverwacht een Republikein, Scott Brown, de zetel won. Bij de reguliere verkiezingen in 2010 gingen nog twee zetels verloren.

Het is tegen die Scott Brown dat Elizabeth Warren het nu opneemt in de race om de senaatszetel van Massachusetts. Voor een nieuweling in de politiek zet ze een mooi gevecht neer, zoals Art Ramalho al zei. En een overwinning zou een mooie genoegdoening zijn voor die geblokkeerde benoeming en twee jaar filibusterleed. Maar daarmee is de supermeerderheid vermoedelijk nog niet terug. Wat verwacht Warren te kunnen uitrichten in een parlement dat zich zo gemakkelijk laat lamleggen? "Ik wil best eens met u over hervorming van de filibuster discussiëren", zegt ze, terwijl om haar heen nog steeds vuisten op boksballen knallen. "Maar het gaat er nu eerst om dat de mensen van Massachusetts iemand naar Washington sturen die voor ze opkomt." Het is geen antwoord op de vraag. Misschien heeft ze dat ook niet.

Dit is de tweede aflevering van een serie over het (niet) functioneren van het Amerikaanse politieke systeem. Vannacht om drie uur, na het sluiten van deze krant, vond het debat tussen vice-presidentskandidaten Joe Biden en Paul Ryan plaats.

Glen Doherty
Mitt Romney zal het niet meer over Glen Doherty hebben, een commando die vorige maand omkwam bij de aanval op het Amerikaanse consulaat in Benghazi. De Republikeinse kandidaat komt daarmee tegemoet aan de wens van Barbara Doherty, die er genoeg van had dat Romney haar zoon gebruikte voor eigen politieke doeleinden. Wat moeder Doherty in het verkeerde keelgat schoot, was de vergelijking die Romney maakte tussen Glen en zijn eigen partij. Doherty dook niet weg, maar snelde toe om te helpen, aldus Romney: "We gaan daar waar we nodig zijn. Op dit moment zijn wij nodig." Barbara Doherty: "Het is verkeerd om dappere jonge mannen te gebruiken om Obama naar beneden te halen."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden