Vastgoed

Als ik dit weekeinde mijn moeder bezoek op het adres waar ze al veertig jaar woont - precies de helft van haar leven - zal ze weer verbaasd zijn dat ik het heb kunnen vinden. Sinds ze alzheimer heeft, leeft ze permanent in een vakantiewoning, lang niet altijd naar genoegen. Ze wil naar huis, zonder te weten waar dat is. Dat is het treurigste van haar ziekte: niet het vergeten, maar het verloren zijn.

Op een dag zal het thuis niet meer gaan, dat beseft iedereen behalve zijzelf. Wel voelt ze een zekere dreiging. Als we op weg naar het park langs een verpleeghuis komen, heft ze waarschuwend de vinger: "Daar moet je nooit terechtkomen!"

De Inspectie voor de Gezondheidszorg heeft het ons deze week nog moeilijker gemaakt haar tegen te spreken. Mensen zijn tegenwoordig zo oud en krakkemikkig als ze naar een tehuis gaan, dat het personeel - niet opgeleid voor dit soort gevallen - de grootste moeite heeft de juiste zorg te bieden. Toch hebben deze 'handen aan het bed' tenminste nog gekozen voor de gezondheidszorg. In de directiekamers is dat anders. Bestuurders hebben nogal eens een 'economische of vastgoedachtergrond', zei hoofdinspecteur Anja Jonkers maandag in deze krant. Vastgoed! Als het niet zo ongezond was, zou je je kop tegen de muur beuken. Jonkers hield het netjes: "Je ziet te weinig zorgkennis en dat is niet altijd gunstig."

Ik moest denken aan een interview dat ik had met Jos de Blok van Buurtzorg, die beschreef hoe de hele sector - ook de hulp aan dementerenden - in de greep van het management-evangelie was gekomen.

De Blok: "De budgetten staan centraal, de uurtarieven, de aanbestedingen, de productienormen. Niet de inhoud van de zorg."

Gechargeerd natuurlijk, maar het karakter van een zorginstelling zal vast te maken hebben met de mindset van de directie - zulke mensen willen tenslotte hun stempel ergens op drukken. En dan kunnen ze zomaar heel andere dingen bedenken dan patiënten zouden doen.

Arts-onderzoeker Machteld Huber heeft daar onthullende gegevens over. Gevraagd naar het belang van verschillende elementen van 'gezondheid' blijkt een grote kloof te bestaan tussen patiënten en beleidsmakers; groter dan tussen patiënten en andere partijen in de zorg. Waar ontlopen ze elkaar het meest? Op het punt van de 'spirituele dimensie'. Patiënten, geconfronteerd met de kwetsbaarheid van lichaam en geest, hechten hier veel aan. Beleidsmakers niet, die zijn met hun hoofd ergens anders. Bij de vierkante-meter-prijs van het vastgoed, vermoed ik.

Het onderzoek van Huber dook deze week op in een stuk van De Correspondent, dat beschreef hoe twee verpleeghuisdirecteuren zich 24 uur lieten opnemen in elkaars tehuis. Een mooi experiment, dat beiden ervan overtuigde dat 'zingeving' prioriteit nummer 1 moet zijn. Want wie geen zin ervaart, geeft het op. Dat lijkt me de belangrijkste boodschap op dit gebied, al heb ik geen idee wat het betekent voor het komende weekeinde.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden