¿Vanwaar dat omgekeerde vraagteken?

Je kunt veel van Spanjaarden zeggen. Bijvoorbeeld dat ze geen tandenfee hebben maar een tandenmuis: Ratoncito Pérez. Die doet niets anders dan onze fee, maar toch. En ja, ze eten varkensoren, schapedarmen en stiereballen, want als je dieren toch opeet, waarom dan niet helemáál?


Maar misschien wel het eigenaardigst is de Spaanse gewoonte om het vraagteken en het uitroepteken omgekeerd af te drukken. Dat wil zeggen, in geschreven Spaans begint een vraag met een omgekeerd vraagteken en eindigt, net als bij ons, met een gangbaar vraagteken. Voor het uitroepteken geldt dezelfde regel. ¿Waarom in hemelsnaam?


Dat zit zo. Het Spaans kent niet de omdraaiing van onderwerp en persoonsvorm waarmee we in het Nederlands een mededeling ('Je komt morgen') in een vraag veranderen ('Kom je morgen?'). 'Vienes mañana' kan in geschreven Spaans dus twee dingen betekenen, en da's niet handig. Wie de zin voorleest, kan slechts met de intonatie aangeven welke van de twee wordt bedoeld.


De Koninklijke Spaanse Academie bedacht in 1754 voor dit probleem het omgekeerde vraagteken. De lezer die dit aan het begin van de zin ziet staan, weet direct dat het om een vraag gaat en dat het toonniveau dus omhoog moet. ¡Wat een vondst!


Er zijn ook zinnen die strikt genomen een vraag zijn, maar ook duidelijk een uitroep, zoals 'Wie denk je dat je bent!?' Spanjaarden schrijven in zo'n geval '¿¡Quién te crees que eres!?' Of je daarbij begint met een omgekeerd vraag- of uitroepteken is om het even, zolang het ene teken maar aan de buitenkant staat en het andere aan de binnenkant.


U kunt de omgekeerde tekens overigens zelf maken door op uw toetsenbord de AltGr-knop (rechts naast de spatiebalk) te combineren met de toets waar het vraag- of uitroepteken staat.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden