Opinie

Vandalisme om een level hoger te komen

Waar gebeurd. Het vermelden waard. De kleuterklas is even van slag. Een jongen van vier is zomaar een uurtje zoek geweest. Tjonge, als de ouders daar achter komen... Die vertrouwen erop dat de school oplet. En terecht.

Maar de school rekent ook op de opvoeding van de ouders. Maar waar ze samen niet op rekenen is de invloed van het nieuwe virtuele milieu op kinderen. De wereld van internet, gamen, video. Dit joch was er even tussenuit gepiept en heeft in een huis vlakbij school de boel kort en klein geslagen. Iedereen is verbijsterd. Hoe kan dat nu? Het is geen agressief joch, gewoon een leuk kereltje.

Tja, de enige die het antwoord heeft is dat joch. Op de vraag waarom hij dat gedaan heeft, antwoordt hij zonder aarzelen: ‘Om een level hoger te komen.’ De leerkracht weet niet wat haar overkomt, maar ze praat rustig met het joch verder. Hij doet hetzelfde als thuis aan de computer en dan komt je een level verder, vertelt hij.

Kan deze jongen van vier werkelijkheid en fantasie niet uit elkaar halen? Jawel, dat kan hij. Kunnen kinderen van vier zulke ingewikkelde spelen op de computer spelen? De meesten niet. Deze jongen zit niet ‘aan’ de computer, blijkt, maar zit dagelijks een paar uur naast zijn oudere broer die het levelspel met enthousiasme speelt. Het jongere broertje leeft vol spanning mee en kijkt zijn ogen uit.

We zijn er nog niet op bedacht wat dat voor effect heeft op kinderen. Er gebeuren hier drie dingen. Ten eerste is dit kind van vier te jong voor dit spel, dus ook voor het meekijken en meeleven. Ten tweede bouwt dit joch met zijn vier jaar daardoor denkbeelden op die in de werkelijkheid niet opgaan. Hij heeft echter nog te weinig levenservaring, kennis en te weinig denkkaders om zijn ervaringen als ‘bijzitter’ bij het spel te kunnen plaatsen. Ten derde loopt de hormoonproductie ook bij de meelevende bijzitter fors toe tijdens het spel. En emoties winnen het van rationele ervaringen.

Waarom gaat hij het uitvoeren in de werkelijkheid? Dat is zijn leeftijd, via imitatie uitproberen; zo ontdek je hoe de wereld in elkaar zit als je vier bent. Maar wel met ervaringen die bij je leeftijd horen. Dat betekent dat kinderen beschermd moeten worden tegen schadelijke informatie, tegen dingen die ze nog niet kunnen plaatsen.

Hoe bescherm je? Als ouders verbieden? Als school de deuren goed dicht houden? Nee! Er is maar een manier: samen. Het virtuele milieu overstijgt de opvoeding van de ouders en overstijgt de school. Ze zullen samen ouders en school naar wegen moeten zoeken om de vorming door het virtuele milieu het hoofd te bieden. En dat strekt verder dan een ouderavond met een deskundige. Ouders en school zullen samen maatregelen moeten treffen zodat kinderen ook met dat nieuwe milieu gezond op kunnen groeien. Dat is niet alleen verbieden, maar leeftijdsadequaat aanbieden en grenzen stellen. Samen!

Martine Delfos is biopsycholoog. Voor meer informatie over haar werk zie www.mdelfos.nl

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden