Teevendeal

Van der Steur hobbelde van incident naar incident

Ard van der Steur Beeld anp
Ard van der SteurBeeld anp

Ard van der Steur heeft het als minister van veiligheid en justitie geen moment gemakkelijk gehad. Sinds zijn aantreden in maart 2015 struikelde hij van incident naar incident. Vandaag viel hij, al hield hij de eer aan zichzelf.

• In oktober 2015 komt Van der Steur in problemen als blijkt dat een foto van Volkert van der G., de moordenaar van Pim Fortuyn, dankzij het Openbaar Ministerie in de Telegraaf is beland. De minister meldt de Kamer aanvankelijk het OM pas op het allerlaatste moment op de hoogte is gebracht van de foto. Pas later hoort Van der Steur hoe het werkelijk zit. "Ik betreur dit", sprak hij. Van D66 krijgt de minister 'een gele kaart'.

• Begin 2016 komt Van der Steur hard in aanvaring met de Tweede Kamer over de kwestie-George Maat. Deze patholoog-anatoom gaf een jaar eeder een lezing aan studenten over de identificatie van MH17-slachtoffers. De minister noemde dit 'buitengewoon ongepast en onsmakelijk'. Daar moet hij later op terugkomen. Van der Steur stribbelt ook tegen bij het openbaar maken van belangrijke documenten. Van der Steur biedt Maat maanden later zijn excuses aan. Ook in de Kamer moet hij door het stof. Enkele oppositiepartijen zeggen het vertrouwen in de minister op.

• In april 2016 komt Van der Steur in het nauw als blijkt dat de terrorist Ibrahim el-Bakraoui, die in maart dat jaar aanslag in Brussel pleegde, in 2015 door Turkije op een vliegtuig was gezet. De Nederlandse autoriteiten lieten de man ongehinderd verder reizen. Een week voor de aanslag in België waarschuwt de politie in New York Nederland voor El-Bakraoui. Van der Steur kan niet verklaren waarom.

In een Kamerdebat toont de minister zich - opnieuw - deemoedig: "Ik had er meer bovenop moeten zitten." Er volgt een nieuwe motie van wantrouwen, dit keer gesteund door PVV, SP, GroenLinks, Partij voor de Dieren en een reeks afsplitsingen.

• De afwikkeling van de Teevendeal loopt als een rode draad door de ambtsperiode van Van der Steur. Herhaaldelijk brengen nieuwe onthullingen van 'Nieuwsuur' de minister in zwaar weer. In december 2015 krijgen premier Rutte, Van der Steur en staatssecretaris Dijkhoff een motie van afkeuring van de bijna voltallige oppositie aan de broek.

Van der Steur wordt kwalijk genomen dat hij zich als Kamerlid zeer actief met de inhoud van een persbericht van de voormalige minister Ivo Opstelten had bemoeid, een persbericht nota bene dat achteraf onjuiste informatie blijkt te bevatten. Van der Steur erkent 'een morele grens' gepasseerd te hebben en rept over 'ontzettend veel spijt'.

• Januari 2017, weer brengt Nieuwsuur-redacteur Bas Haan de minister in verlegenheid. Van der Steur blijkt zich begin maart 2015 nadrukkelijk met een Kamerbrief van Opstelten te hebben bemoeid. In die brief wilde minister Opstelten het bedrag van 'ongeveer 4,8 miljoen gulden' noemen, Kamerlid Van der Steur vond dit 'zeer riskant'. En zo verdween het bedrag uit de brief, informatie waar de Tweede Kamer om zat te springen. Van der Steur, begin deze week: "Het dossier geeft geen fraai beeld, er is veel fout gegaan."

De Teevendeal - hoe zat het precies?

2000: Het Openbaar Ministerie sluit een deal met drugscrimineel Cees H. De man komt vrij. Justitie vordert 750.000 gulden, H. krijgt de rest van zijn vermogen teruggestort. Namens het OM tekent officier van justitie Fred Teeven. De Belastingdienst weet van niks.

2002: Minister Korthals van justitie meldt de Kamer dat H. ongeveer 1,25 miljoen gulden heeft gekregen.

Maart 2014: 'Nieuwsuur' meldt dat er veel meer geld is overgemaakt naar crimineel, ongeveer 5 miljoen gulden, en dat de fiscus tegen de regels buitenspel is gezet. Minister Opstelten houdt in een Kamerdebat vast aan het verhaal van zijn voorganger Korthals.

April: In 'de Volkskrant' vertelt advocaat Doedens dat met de schikking met Cees H. inderdaad bijna vijf miljoen gulden is gemoeid. Opstelten schrijft de Kamer dat er geen bonnetje van de Teevendeal is.

Maart 2015: nieuwe uitzending van 'Nieuwsuur'. Journalist Bas Haan komt met de details van de deal, inclusief het exacte bedrag: 4.710.627,18 gulden. Het ministerie van veiligheid en justitie blijft bij het oorspronkelijke verhaal. De Kamerleden Van der Steur en Dijkhoff helpen bij het opstellen van een persbericht hierover.

Minister Opstelten wil in een Kamerbrief het bedrag van 'ongeveer 4,8 miljoen gulden' noemen. Van der Steur raadt dit af: 'zeer riskant'.De volgende dag maakt ministerie bekend dat bonnetje toch is gevonden. Opstelten en staatssecretaris Teeven treden af.

December: Anouchka van Miltenburg treedt af als Tweede Kamervoorzitter nadat uit een uitzending van Nieuwsuur is gebleken dat ze brief van een klokkenluider heeft vernietigd. Commissie-Oosting presenteert eerste onderzoeksrapport. In het debat hierover gaan premier Rutte, Van der Steur en Dijkhoff diep door het stof.

Januari 2016: Oosting krijgt opdracht tot nieuw onderzoek, nadat Nieuwsuur meldt dat het bonnetje niet gevonden mócht worden.

Mei: Oosting rapporteert: geen sprake van een doofpot op het ministerie. Maar, erger nog, de chaos op het ministerie was zo groot, dat het niet eens in staat was tot een doofpot.

Januari 2017: Bas Haan publiceert zijn boek 'De rekening voor Rutte'. Hij onthult dat Kamerlid Van der Steur in maart 2015 aandrong op weghalen van schikkingsbedrag uit Kamerbrief. Haan beticht Van der Steur ook van liegen en schrijft dat Rutte veel meer weet over de kwestie dan dat premier tot op heden heeft verklaard.

Van der Steur voert nog een debat over de kwestie, maar trekt na een eerste vragenronde zijn conclusies. Hij voelt het vertrouwen niet meer, en treedt af.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden