Van der Laan: plaats moslims niet in hetzelfde hokje als IS

Beeld Patrick Post

Het is niet goed om van alle Nederlandse moslims te eisen dat ze afstand nemen van de praktijken van de islamitische terreurbeweging IS. Daarmee plaatsen we hen in een hokje en scheren we hen over één kam met extreme anderen. "Dat wil niemand."

Dat zei burgemeester Eberhard van der Laan van Amsterdam gisteren in de 25ste Abel Herzberglezing, een initiatief van Trouw en debatcentrum De Rode Hoed. Met die opmerking kiest hij een andere benadering dan de Rotterdamse burgemeester Ahmed Aboutaleb. Die eiste twee weken geleden juist van moslims die niet achter IS staan dat zij 'vaker van zich laten horen'. "Juist zij zouden een megafoon in de hand moeten nemen", schreef Aboutaleb in deze krant.

In zijn lezing blikte Van der Laan terug op de afgelopen zomer, waarin de oorlog in Gaza en het oprukken van IS zorgde voor onrust in de hoofdstad ­- en niet alleen daar - met demonstraties voor Israël en voor Gaza en een oplevend debat over antisemitisme.

Het morele kompas van veel Nederlanders is sterk bepaald door de Tweede Wereldoorlog, betoogde Van der Laan, en dat laat geen antisemitisme toe. Maar voor mensen met wortels buiten Europa, wordt dat kompas beïnvloed door ander leed, zoals de slavernij of de verdrijving van de Palestijnen uit Palestina.

De enige manier om conflicten tussen mensen met zulke verschillende kompassen op te lossen, is door 'begrip te hebben voor elkaars leed', zei Van der Laan. "Maar zonder leed te vergelijken en tegen elkaar weg te strepen."

Dat begrip houdt op als een kompas een immorele kant op wijst, voegde de burgemeester daar in de discussie na afloop aan toe. Dan moeten mensen die zich niet meer veilig voelen op bescherming kunnen rekenen. Ook als dat de vrijheid van meningsuiting beperkt; het recht vrij te zijn van vrees voor discriminatie of haatzaaien weegt dan zwaarder, aldus Van der Laan.

Klik hier voor de volledige tekst van de Abel Herzberglezing.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden