'Van de groomer verwacht je dat hij enige kennis van de psyche heeft'

Filosoof Coen Simon laat zien hoe je uitspraken uit het nieuws fileert

Marcel Oosten, ochtendpresentator van het NOS Radio 1-Journaal

U heeft zich vast ook weleens verwonderd over het gemak waarmee Franse kinderen Frans spreken. Het heeft ook iets geks. Na jarenlange oefening weet jij je net te redden in het Frans en zo'n kleintje, dat net komt kijken hoor je zomaar in vloeiend Frans reageren op een vraag van zijn moeder. Je verbazing is van korte duur, want je bedenkt dat de kleuter geen Frans spreekt, maar Frans is. Wat dat ook moge betekenen.

Met dezelfde naïeve verwondering hoorde Radio1-presentator Marcel Oosten een deskundige aan over de geraffineerde werkwijze van de zogeheten 'groomer' - een kinderlokker die zijn slag slaat via nieuwe media. Eerst schept de groomer vertrouwen, vertelde de deskundige, dan wekt hij de suggestie een speciale band met het kind te hebben, en door het delen van geheimen regisseert hij het gesprek al heel snel tot praten over seks en de eerste seksuele handelingen. "Meneer Mulder", vroeg de presentator toen bijna stamelend, "de groomer, je verwacht dan dat-ie enige kennis van de psyche heeft. Is dat dan altijd zo?"

Wat zou hij ermee bedoeld hebben, 'kennis hebben van de psyche'? Dat de kinderlokker tenminste een studie psychologie heeft afgerond? "In ieder geval heeft hij verstand van manipuleren", antwoordde de deskundige. Maar zijn antwoord had natuurlijk moeten zijn: "Maar meneer Oosten, je hoeft toch ook geen kennis van computerprogrammeren te hebben om te kunnen skypen, of seksuoloog te zijn om seks te kunnen hebben?"

Toch is het een interessante vraag. Want wanneer heb je eigenlijk ergens verstand van? Als je iets kan of pas als je weet hoe het kan dat je het kunt? Als je kunt manipuleren heb je dan ook automatisch verstand van manipuleren? Laten we niet meteen nee zeggen. Want als je goed kunt musiceren vinden we ook dat je kennis van muziek hebt, zelfs al kun je geen noot lezen.

De vraag van de radiopresentator is de zoveelste illustratie van de grote onderwaardering voor kennis die niet bestaat uit meetbare en experimenteel herhaalbare feiten: de praktische ervaring.

Laten we niet vergeten dat de meeste kennis die we tijdens ons leven opdoen bestaat uit onmeetbare en onherhaalbare feiten. We lopen het gevaar leek te worden in ons eigen leven, als we verwachtingsvol blijven toekijken hoe de deskundige met scans en statistieken de waarheid over het leven predikt.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden