Valse hoop

Televisie wekt valse hoop bij de patiënt. Via de televisie raken de mensen onder de indruk van de mogelijkheden van de moderne geneeskunde. Alles schijnt te kunnen. Complicaties bestaan niet. Dit valse verwachtingspatroon heeft een negatief gevolg voor de individuele gezondheidszorg. Vaak omdat wat de arts tegen de patiënt zegt niet klopt met wat op de televisie is vertoond, of op het internet aan kennis bij elkaar is gesprokkeld. Aldus kort samengevat de Nijmeegse neurochirurg Ronald H. M. A. Bartels gisteren in een bijdrage op deze pagina.

Willem Breedveld

Over de gevolgen van deze valse verwachtingen is Bartels allerminst te spreken. Wachtkamers raken bevolkt met bij uitstek mondige patiënten, die niet zelden de strijd met de dokter aangaan, al helemaal als blijkt dat ze een heel andere aandoening hebben of helemaal niet ziek zijn. De tijd die zodoende nodig is om alles tot normale proporties terug te brengen gaat ten koste van de rest van het consult of van andere patiënten. Ook kan de patiënt twijfel behouden over het oordeel en bijbehorende behandelingsvoorstel van een arts. Dit is zowel voor de arts als voor de patiënt zeer frustrerend.

Al lezend kreeg ik bijna met Bartels te doen. Je zou maar net als hij alles afweten van rughernia's om vervolgens van een zeurderige patiënt te horen te krijgen dat zijn behandelingsvoorstel niet deugt.

Maar Bartels is de enige niet die tegen dit probleem aanloopt. De samenleving puilt uit van de 'mondige patiënten' die het op alle mogelijke terreinen beter weten dan wie of wat dan ook. Een bewijs voor deze stelling stond afgelopen maandag in deze krant, in het interview met het kamerlid Geert Wilders. Daarin betoogt hij dat het kabinet de 150 moslims die de AIVD in de gaten houdt omdat ze geradicaliseerd zijn 'direct moet oppakken, naar een eiland brengen, in de gevangenis zetten en de Nederlandse nationaliteit moet afnemen. (...) Afwachten tot zij over de schreef gaan (...) dat is pervers cultuurrelati-Gelijkstelling visme. Zo los je dit probleem niet op. Dat is zo fout.'

Ik begrijp dat een met de dood bedreigd kamerlid zoiets zegt. Zoals ik destijds ook heel goed begreep dat de Amsterdamse officier van justitie Plooy per se een deal wilde sluiten met een crimineel. Ook hij werd met de dood bedreigd, ook hij moest onderduiken. Voor hem was die deal een middel om zijn belager te kunnen ontmaskeren en achter de tralies te krijgen. Desondanks had ik meer begrip voor zijn 'baas', i.c. de minister van justitie Donner die weigerde een dergelijke deal te sluiten. Justitie zou zich daarmee op een hellend vlak hebben begeven. Op precies dezelfde grond heb ik er ook meer begrip voor dat vrijwel niemand in Den Haag bereid is het voorstel van Wilders serieus in overweging te nemen.

Crux van de zaak is dat Wilders de valse verwachting koestert dat met een dergelijke chirurgische ingreep het euvel van het moslimradicalisme kan worden bezworen. Dat nu is een tragische vergissing. Dat blijkt ook wel uit hetzelfde interview waarin hij met de arabist Hans Jansen voorrekent dat tussen de tien en vijftien procent van de moslims in Nederland op het punt staat om voor de radicale islam te kiezen. En verderop betoogt hij dat islam en democratie nooit met elkaar te verenigen zijn. Anders gezegd: niet slechts honderdvijftig, maar honderdduizenden moslims komen voor een 'chirurgische ingreep' in aanmerking. Het zal dus nog knap druk worden op het door Wilders afgehuurde Schiermonnikoog.

Dan voel ik me beter thuis bij Fadoua Bouali. Zaterdag betoogde zij in Trouw dat de islam het probleem niet is, maar tal van andere zaken zoals frustraties, cultuurverschillen, de baas willen spelen en gebrek aan sociale vaardigheden. Het vervelende is alleen dat die problemen niet zo makkelijk zijn op te lossen. Het koesteren van een valse verwachting is dan wel handig, desnoods ten koste van de veiligheid in Nederland.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden