Vaker een raam open in klaslokaal

Leerkrachten moeten in de klas vaker een raam open zetten, adviseert de GGD. Dat voorkomt ziektes en bevordert de prestaties bij rekenen en taal.

Gebrekkige ventilatie is de belangrijkste oorzaak van problemen met de luchtkwaliteit op scholen, concludeert de GGD in Gelderland na onderzoek op 160 basisscholen. Meesters en juffen kregen een advies op maat voor hun eigen klaslokaal. Zet eens wat vaker een raam open, was meestal de boodschap.

„Dat klinkt simpel, maar blijkbaar wordt de ernst niet begrepen als de waarschuwing algemeen blijft”, stelt Mayke van Ass, milieugezondheidskundige bij de Hulpverleningsdienst Gelderland-Midden. „Leerkrachten zijn gericht op lesgeven. En als je de hele dag in je lokaal bent, merk je niet hoe muf het er is, dat voel je pas als je even naar buiten gaat en opnieuw binnenkomt. Daarom spreken we elke leerkracht rechtstreeks aan, over de eigen klas.”

De slechte luchtkwaliteit in scholen is niet nieuw. Acht van de tien basisscholen hebben er last van, zo bleek twee jaar geleden uit een inventarisatie van GGD Nederland en het Astmafonds. De schoolprestaties en de gezondheid van leerlingen en leerkrachten lijden eronder, weet Van Ass. „Stofdeeltjes blijven hangen, net als zweetlucht en de gevolgen van verkoudheid, zoals niezen. Het aantal klachten van kinderen met astma gaat omhoog, leerlingen krijgen last van hoofdpijn of benauwdheid en het ziekteverzuim neemt toe.”

De Gelderse GGD bezocht alle 160 scholen, telde het aantal leerlingen in elk lokaal en keek of er ramen open kunnen. „Soms stond er een kast voor of waren de ramen dichtgeverfd”, aldus Van Ass. „Dat is natuurlijk snel op te lossen. Maar sommige scholen hebben ramen die helemaal niet open kunnen, of op zithoogte en die blijven in de winter dicht. Daarvoor zijn bouwkundige aanpassingen nodig.” Scholen met een mechanisch ventilatiesysteem zijn niet onderzocht, „maar ook daar schort het nogal eens aan”, aldus Van Ass.

Het voordeel van mechanische ventilatie is dat het ook werkt als de school is gesloten, zegt directeur Teun van Zee van de Julianaschool in Ederveen. „Dan kom je 's morgens in een fris lokaal. Wij hebben drie van zulke lokalen, die zijn later bijgebouwd. In de andere klassen zitten kantelramen, die kunnen goed open, maar soms slaat de wind dan lelijk naar binnen. Dan moet de frisse lucht van de roosters in het raam komen en die zijn maar net voldoende.”

Net als de andere onderzochte scholen heeft de Julianaschooleen zogeheten ventilight gekregen. „Dat is een soort stoplicht, dat op rood springt als de lucht niet goed meer is”, legt Van Zee uit. „Bij ons wordt het na anderhalf uur oranje als er alleen een rooster open staat. Dan moeten we in de pauze extra ventileren, maar nog niet elke leerkracht is daarvan doordrongen.”

De provincie Gelderland presenteert de resultaten van GGD-onderzoek volgende week op de Ederveense dorpsschool. Het advies op maat is door de GGD in Noord-Brabant ontwikkeld, maar nog niet eerder op zo'n grote schaal toegepast. Het kabinet heeft inmiddels besloten dat binnen vijf jaar alle scholen in Nederland bezoek krijgen van de GGD. Binnen vijftien jaar moeten de ventilatiemogelijkheden in elk klaslokaal zijn aangepast. „Daar zijn we natuurlijk blij mee”, zegt Van Ass. „Maar vijftien jaar is wel erg lang. Dan laat je nog drie generaties kinderen slechte lucht inademen.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden