Vader van microkrediet moet wijken

De Bengalese regering heeft de aanval geopend op Nobelprijswinnaar Mohammed Yunus. De oprichter van de Grameen Bank, en mondiaal jarenlang de grootste pleitbezorger van het microkrediet, moet zijn positie als topman van de bank opgeven.

Het al maanden sluimerende conflict tussen Yunus en de regering van premier Sheikh Hasina heeft zich deze week verhard. Niet alleen de regering, maar ook de centrale bank van Bangladesh heeft publiekelijk laten weten dat Yunus, die in 2006 de Nobelprijs voor de Vrede kreeg, zijn post bij de bank moet verlaten omdat hij te oud is. De Grameen Bank wordt door overheid en centrale bank beschouwd als een commerciële bank. Voor die banken geldt een verplichte pensioenleeftijd van 60 jaar. Yunus, die 70 jaar is, zou feitelijk al tien jaar de wet overtreden. Vanaf 2000 is Yunus, die vooral als uithangbord fungeert voor het microkrediet, topman van de Grameen Bank. Het hele conflict moet beschouwd worden tegen de achtergrond van de inrichting van de Bengalese samenleving waarin niet aan overheden gebonden organisaties zoals de Grameen en de Brac Bank wedijveren met de overheid als het gaat om invloed.

De aanval op Yunus is geleidelijk opgebouwd. Vorig jaar benoemde de overheid, die 25 procent van de aandelen in de Grameen Bank bezit, al een nieuwe voorzitter voor de bank. Deze Moezammel Huq staat zeer kritisch tegenover Yunus en heeft hem recent een 'laffe man' genoemd. De klap op de vuurpijl kwam vorige maand toen de Bengalese minister van financiën Aboel Maal Abdoel Moehith Yunus te oud noemde. Hij voegde er aan toe dat de rol van de bank geherdefinieerd moet worden en dat de activiteiten meer in lijn met de wet moeten worden gebracht. De Grameen Bank heeft in Bangladesh voor 10 miljard dollar aan leningen uitgezet, voornamelijk aan kleine tot zeer kleine ondernemers, vooral vrouwen. Die praktijk staat geruime tijd ter discussie, niet alleen overigens in Bangladesh maar ook in bijvoorbeeld het buurland India. Het microkrediet zou snel zijn waarde als instrument bij armoedebestrijding verliezen omdat er sprake is van stapeling van schulden.

De Bengalese regering heeft alle buitenlandse ambassades in het land middels een brief uitgelegd waarom Yunus moet vertrekken. Bangladesh is in hoge mate afhankelijk van buitenlandse steun en kan zich geen conflict daarover met donoren permitteren. De schade is overigens al groot. Begin deze week heeft een internationale groep, die zichzelf de 'Friends of Grameen' noemt, de Bengalese overheid gewaarschuwd dat het veel krediet verspeelt met de aanval. In de groep zitten onder andere de voormalige premier van Ierland Mary Robinson en oud-IMF-topman Michel Camdessus. Yunus zelf laat zich niet horen over de kwestie. Maandag heeft de bank over de kwestie vergaderd zonder een besluit te nemen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden