UWV legt fraudemeldingen opzij

Afdeling handhaving kan het werk niet aan. Personeelsbestand slinkt door reorganisatie.

Ruim drieduizend meldingen van uitkeringsfraude kon de afdeling handhaving van het UWV vorig jaar niet behandelen. De afdeling heeft het zo druk dat ze oude meldingen en tips van anonieme burgers terzijde schoof. Ruim honderd meldingen lagen al twee jaar te wachten op nader onderzoek. Intussen neemt het aantal werknemers op de afdeling snel af vanwege een reorganisatie. Dit blijkt uit interne correspondentie van de uitkeringsinstantie die Trouw in handen heeft.

Bij de meldingen van meer dan twee jaar oud vond het UWV het 'niet acceptabel' om uitkeringontvangers nu nog te confronteren met mogelijke fraude. Ook de bijna tweeduizend meldingen van anonieme tipgevers die al tenminste twintig weken op de bureaus van de UWV-afdeling handhaving lagen, gingen daar weg. "Gezien de herkomst en de ouderdom van deze meldingen is het risico op klachten en/of imagoschade gering", schrijft een UWV-manager.

Over zo'n vijftienhonderd externe meldingen werd besloten die te sorteren op basis van pakkans. Als de kans groot was dat het niet zou lukken de fraudeur te pakken, werd de zaak terzijde gelegd. De medewerkers op de afdeling handhaving zijn verontrust over deze maatregelen. Volgens een woordvoerder van het UWV hoeft dat niet: anonieme meldingen leveren doorgaans weinig op.

De meldingen zijn bovendien niet in de prullenbak beland, maar naar de afdeling Specialistische Ondersteuning (SO) gestuurd waar uitkeringsfraude wordt geanalyseerd. Deze afdeling stelt risicoprofielen op van potentiële regelovertreders. "Daar is elke melding alsnog beoordeeld", zegt de woordvoerder. "Honderdveertig zaken zijn voor nader onderzoek naar de afdeling Uitvoering gegaan." Wat daar met die zaken is gebeurd, weet het UWV niet.

"Het was een eenmalige actie om de meldingen bij handhaving weg te halen. En het waren vooral de niet onderzoekswaardige stukken die naar de andere afdeling zijn gegaan", aldus de UWV-woordvoerder. "Dat gebeurt vanuit efficiency-oogpunt. De werkvoorraad was te groot."

Vanwege de drukte hadden de UWV-handhavers minder tijd per zaak, blijkt uit de interne correspondentie. Onderzoeken waarvoor 50 uur werd uitgetrokken, moesten in de laatste paar maanden van 2014 in 30 uur zijn gedaan. Dat kon door bijvoorbeeld minder vaak een tijdrovend huisbezoek af te leggen om te controleren of iemand fraudeerde.

Er kwamen vorig jaar bijna zestigduizend meldingen binnen bij het UWV van vermoedens tot uitkeringsfraude. Dat waren er flink meer dan in 2013, toen ruim vijftigduizend meldingen werden genoteerd. Vooral het aantal meldingen over WW-uitkeringen nam fors toe. Het overgrote deel bestaat uit meldingen van UWV-medewerkers zelf. Zij merken iets op waarvan ze vermoeden dat het niet in de haak is en geven dat door aan de afdeling handhaving.

Op die UWV-afdelingen verdwijnen de komende jaren 300 banen. Ook het aantal inspecteurs wordt afgebouwd. Vorig jaar waren er 185 voltijdbanen voor inspecteurs. Dit jaar nog 115. Dit wordt de komende jaren verder teruggebracht. Er is begin dit jaar wel een nieuwe afdeling gestart: themaonderzoek. Hier doen 70 mensen onderzoek naar grootschalige, vaak georganiseerde uitkeringsfraudes. Dat verklaart de afname bij de inspectie, aldus het UWV. De verontruste medewerkers benadrukken dat dit ten koste gaat van onderzoek naar fraudezaken als zwart werken.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden