Uomo universale

Ik doe tegenwoordig met een zekere regelmaat mee aan pubquizzen, samen met mijn dochters en nog wat vrienden. We vormen een redelijk evenwichtig team, waarin iedereen wel wat weet, maar we hebben ook sterke en zwakke punten. Ons zwakke punt is onmiskenbaar sport, waar we collectief niet genoeg sjoege van hebben.


Ik hou van voetbal, wielrennen en schaatsen maar zodra er iets over honkbal of ijsdansen wordt gevraagd, haak ik af, mijn dochters weten er zelfs niks van, die hebben beslist geen idee wie de Formule 1 afgelopen jaar heeft gewonnen. Ons sterke punt is cultuur, we weten van de 'Venus van Milo', maar ook wie de film 'Brimstone' heeft geregisseerd. Helaas is ons nog nooit een vraag over klassieke muziek gesteld (of één keer, wie schreef 'Für Elise', of iets dergelijks) en ook de literatuur komt niet vaak aan bod. Dat is jammer want dat is naast modeltreintjes, oldtimers, genealogische kwesties en hoofdsteden (Bonaire: Kralendijk) een van mijn specialismen, maar het is ook juist wel weer leerzaam en goed voor de karaktervorming dat je niet voortdurend het beste jongetje van de klas bent.


Er is één onderwerp waar ik helemaal niks van weet en dat toch een vast onderdeel van zo'n pubquiz vormt: popmuziek en entertainment. Zo moet je mij niet vragen hoe het jongste kind van Rafaël van der Vaart heet maar ze vragen het ons wel en mijn dochters weten het ook direct: Damian. Ik heb geen idee waar dat soort kennis te koop is en dat geldt ook voor de muziek van George Michael of eh dinges eh...


Het aardige van zo'n pubquiz is dat je erachter komt dat, al waan je je een uomo universale, je er toch altijd maar voor een deel iets van terecht brengt. Zo stelt het mij gerust dat Albert Einstein geen groot sportman was en dat Yo Yo Ma niet ook nog eens briljante romans schrijft. 'In der Beschränkung zeigt sich erst der Meister', schreef een van de meest universele mensen ooit, Goethe, die goddank van muziek niet veel afwist. Staatssecretaris Dijkhoff die 'De slimste mens' wint kan ik nog verdragen, maar veel universeler moet het niet worden.


Het is tegenwoordig gewoon om bij Jinek, Pauw of DWDD allerlei BN'ers te laten opdraven die dan ook maar direct, omdat het in het nieuws is, iets over politiek en maatschappij moeten zeggen. Gerard Joling over Donald Trump, Katja Schuurman over Syrië zeg maar. Het prototype van deze vermeende allesweter is Jan Mulder die jarenlang als een soort schaduwfilosoof overal zijn mening over mocht geven. Het is een soort mondigheid die als een gezonken cultuurgoed ook de heffe des volks heeft bereikt: praat u gerust overal over mee, ook al weet of snapt u er niks van.


De pubquiz heeft me geleerd dat het heel gezond is om over veel op aarde niets te berde te weten brengen en bescheiden op een paar specialismen te teren. Bij elkaar weten we misschien alles wat er te weten valt, maar afzonderlijk zijn we kabouters van kennis. Dat is niets om je voor te schamen, het is menselijk. 'Multi multa, nemo omnia novit': veel mensen weten veel, niemand weet alles (heb ik opgezocht).

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden