Uitgesproken traditioneel met milde ondertoon

Met een verzoenend gebaar naar gelovigen die zijn conservatieve bestuur niet konden waarderen, heeft bisschop Antoon Hurkmans van Den Bosch bekendgemaakt dat hij om gezondheidsredenen vertrekt. De paus heeft de eenenzeventig-jarige Hurkmans toestemming gegeven zijn functie neer te leggen, zo meldde de bisschop zaterdag zelf in een brief. Hij erkent daarin dat zijn werk 'veel spanningen' heeft veroorzaakt. "Voor die spanningen heb ik, nu ik terugkijk, steeds meer begrip. Eveneens voor de personen die van tijd tot tijd expliciet kritiek naar mij hebben geuit."

Hurkmans, die in 1998 aantrad als bisschop, blijft in functie tot het Vaticaan een opvolger benoemt. Hulpbisschop Rob Mutsaerts zal met de andere stafleden het praktische bestuur van het bisdom voor zijn rekening nemen, iets wat hij de afgelopen jaren feitelijk al deed. "Sinds juli 2014 ontbreken mij de krachten om mijn werk ten volle uit te oefenen," schrijft Hurkmans daarover, zonder in te gaan op de precieze aard van zijn gezondheidsproblemen.

Hurkmans staat bekend als een mild persoon, maar zijn uitgesproken traditionele opvattingen brachten hem regelmatig in conflict met liberaal-denkende gelovigen. Zo verbood hij een gezamenlijke viering van katholieken met protestanten die de parochie in Lierop wilde houden met als argument dat dit 'een kerkelijk misdrijf' zou zijn. Ook keerde hij zich tegen zogenaamde 'woord- en communiediensten' ter vervanging van de eucharistie, waarvoor de aanwezigheid van een priester vereist is, en hekelde hij het ten gehore brengen van populaire muziek - in concreto Frans Bauer - bij uitvaarten. Nog ingrijpender was zijn steun aan priesters die een kerkelijke uitvaart weigerden aan mensen als er sprake was geweest van euthanasie.

In 2010 werd Hurkmans het middelpunt van nationaal protest tegen het homo-standpunt van de kerk. Nadat een pastoor uit het bisdom Den Bosch had geweigerd een hostie uit te reiken aan een homoseksuele prins carnaval, togen verontwaardigde gelovigen - voorzien van roze protest-driehoekjes - naar de mis in de St. Jansbaseliek om hun onvrede te uiten. Hurkmans vond de demonstratie niet gepast, maar verzette zich uiteindelijk niet tegen het ter communie gaan van praktiserende homoseksuelen. "Bisschop Hurkmans houdt in eerste instantie de kerkelijke leer voor, maar het is uiteindelijk aan de mensen zelf of ze ter communie willen gaan," liet hij via zijn woordvoerder weten.

Hurkmans, die een kruidenierszaak had in het Brabantse Someren voordat hij koos voor het priesterschap, gaat daar na zijn pensionering weer wonen. "Mijn genegenheid gaat uit naar de gelovigen, naar het hen die nauw verbonden zijn met de kerk, maar zeker ook naar hen die verder verwijderd zijn geraakt," schrijft hij. "Zij mogen weten dat God hen graag ziet."

...hij om gezondheidsredenen zijn functie neerlegt.

in het nieuws omdat ...

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden