Uien- en erwtenteelt bedreigd

Fabrikanten en handelaren overwegen hun landbouwproducten uit het buitenland te gaan halen, als in Nederland veel bestrijdingsmiddelen in januari verboden worden. Akkerbouwers vrezen dat het verbod de genadeklap wordt voor onder andere de uien- en peulvruchtenteelt.

Van onze redactie economie

Het College voor de toelating van bestrijdingsmiddelen (CTB) schrapte dit weekeinde twee derde van de 42 landbouwgiffen. Deze stoffen voldoen niet aan de milieu-eisen die vanaf volgend jaar gelden. De definitieve lijst van voortaan verboden stoffen staat nog niet vast.

Op dit moment hebben fabrikanten en handelaren nog geen contracten met boeren opgezegd. ,,Maar als dit besluit doorgang vindt, zijn wij gedwongen tot import van groenten'', aldus een zegsman van conservenfabriek Hak. ,,Het enige bestrijdingsmiddel voor het giftige onkruid zwarte nachtschade staat op de lijst. Dat brengt het hart van ons bedrijf, de veilige verwerking van doperwten en sperziebonen, in gevaar.'' Ook een uienhandelaar als Pakomi in Oude Tonge zegt dan in het buitenland te gaan inkopen. Uienexporteur Wiskerke uit Kruiningen overweegt met de branche de lijst aan te vechten bij het Europese hof.

,,Een tiende van de 600 000 hectare akkerbouw in Nederland zal verdwijnen'', vreest akkerbouwvoorzitter A. Maarsingh van LTO-Nederland. ,,Voor de teelt van uien, vlas, graszaad en peulvruchten, waar veel op wordt verdiend, zijn geen alternatieven voor onkruidbestrijding voorhanden. Terwijl de overheid juist de teelt van deze kleine gewassen wilde bevorderen.''

Ook onder fruittelers is beroering ontstaan. Een bekende schimmelbestrijder voor appels en peren, captan, zal verdwijnen. ,,De Tweede Kamer moet ingrijpen'', aldus een woordvoerder van de fruittelersorganisatie NFO.

Wat de boerenorganisaties het meest steekt, is dat Nederland binnen de EU straks de strengste milieunormen hanteert. ,,Eerlijke concurrentie is dan onmogelijk'', aldus Maarsingh. ,,Terwijl we in het meerjarenplan gewasbestrijding juist hebben afgesproken het wegsijpelen van landbouwgif naar sloten met 90 procent te beperken. Daar komt dit verbod nog bij. De eisen zouden voor iedere teler in Europa gelijk moeten zijn. Wij kunnen nu niet voorkomen dat boeren over de grens illegale middelen gaan kopen.''

Het ministerie van landbouw wil geen commentaar geven op de bezwaren van de boeren. Het wacht een rapport af van de commissie-Ginjaar, die de onmisbaarheid van sommige landbouwgiffen onderzoekt en daarover in september bericht. ,,Het CTB is al vanaf 1995 bezig met het toetsen van landbouwgiffen aan de nieuwe milieucriteria. De boeren wisten dat de lijst er aankwam'', aldus een woordvoerster.

Natuur en Milieu vindt dat de boeren ruim de tijd hadden om op zoek te gaan naar alternatieve teeltwijzen: ,,Dit is een achterhoedegevecht van boeren die te laat zijn. De lijst van het CTB kunnen ze gebruiken als hulp bij modernisering van de gebruiksvoering.''

Maar volgens de Plantenziektenkundige Dienst (PD) in Wageningen levert het verbod op twee derde van de bestaande giffen voor de teelt van sommige gewassen 'grote problemen' op. ,,Een ziekte als schurft bij appels moet een boer bestrijden, anders heeft hij geen oogst'', aldus H. Straathof. Chemische alternatieven voor onkruidbestrijding zijn volgens Straathof lastiger te vinden dan de milieuclubs denken. ,,Grote chemieconcerns richten zich alleen op bestrijdingsmiddelen voor grote gewassen als soja en bananen. De Nederlandse ui is voor hen niet interessant.''

De PD adviseert de commissie-Ginjaar, maar wil daarover nog niets zeggen. ,,Het uiteindelijke besluit is politiek.''

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden