'U loopt' is fout, vond Jacob van Lennep

De negentiende-eeuwer Jacob van Lennep verfoeide taalgenoten die u loopt zeiden. Correct vond hij alleen gij loopt, want u kon geen onderwerp zijn. Op grond van dezelfde redenering verafschuwen velen nu hun hebben... Het verzet hiertegen zal op de lange duur even vruchteloos zijn als Van Lenneps bezwaar tegen u als onderwerp, verwacht Marc van Oostendorp.

Het is een van de voorbeelden waarmee de Leidse hoogleraar en medewerker van het Meertens Instituut een steviger fundament hoopt te leggen onder discussies over taalverandering. Hij doet dit in wat vermoedelijk de meest belangwekkende taaluitgave van 2012 is: hoorcolleges op vier cd's, getiteld 'Taalverloedering' (Home Academy, € 34,95, te downloaden voor € 27,95).

De titel is misleidend. De cd's bevatten vooral een glasheldere bespreking van onderwerpen als de geschiedenis van het Nederlands, de aard en herkomst van taalnormen, de verschillen tussen diverse dialecten en moderne ontwikkelingen in de uitspraak en in onze houding tegenover taal. Anekdotes verlevendigen de colleges nog. Wist u dat prof. Jac. Van Ginneken (¿ 1945) het aan de winderigheid van Zeeland toeschreef dat de Zeeuwen van de áá een èè maken en daarbij dus hun mond minder ver openen dan de rest van Nederland?

Waardevol zijn ook de vele geluidsfragmenten die Van Oostendorps uiteenzettingen illustreren. De opnamen variëren van het Schiermonnikoogs (het oudste Fries) tot de Indische tongval van Zwarte Piet in 'Paulus de boskabouter'.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden