Tweehonderd jaar ruzie over het Haagse Hopje

Productie snoepje gaat naar Italië, maar was het hopje nog wel Haags?

De Haagse smaaksensatie op één vierkante centimeter verhuist naar Cremona. Deze week werd bekend dat de onlangs door het Zweedse Cloetta overgenomen snoepfabrikant Leaf de productie van het befaamde Haagse Hopje verplaatst naar Italië. Tot nu toe werd het hopje geproduceerd in Sneek. Daarvoor in Etten-Leur. Daarvoor in Breda. Hoe Haags is het hopje, en blijft het hopje wel Haags?

De meer dan tweehonderd jaar lange geschiedenis van de Haagse lekkernij is opgeschreven door de Haagse historicus Marcus van der Krogt. Hij vertelt over de koffieverslaafde baron Hendrik Hop, die op een goede avond in 1792 voor zijn haardvuur in slaap viel. De baron liet een kopje niet opgedronken koffie met room en suiker bij het vuur staan. "De ochtend erna lepelde hij de hard geworden brei uit zijn kopje, en vond dat erg lekker. De baron woonde boven banketbakker Van Haaren en hij vroeg hem brokken van het mengsel te maken."

Na de dood van de baron verkocht deze bakkerij aan het Voorhout in Den Haag de brokken als 'Bonbons van Baron Hop'. Tegen het einde van de negentiende eeuw had het snoepje wereldfaam verworven onder de naam Haags Hopje.

Van der Krogt: "Rond 1880 kwamen er veel andere firma's op de proppen. Er barstte een hele strijd los over wie nu de lekkerste had, wie de originele maakte." Sommige bakkers gingen de hopjes fabrieksmatig produceren, zoals J. P. Rademaker. Hij raakte in een hopjesoorlog verwikkeld met de firma Nieuwerkerk, de nazaten van suikerbakker Van Haaren. "Toen kwam de crisis van de jaren twintig, de oorlog ging daar nog overheen. Nieuwerkerk nv overleefde dat niet, en Rademaker nam de productie over."

De broers Rademaker kregen echter ook ruzie, één ervan verhuisde naar Rotterdam om daar zijn eigen hopjesproductie te beginnen. De strijd woedde door tot 1989, toen de Reclame Code Commissie besloot dat geen enkel hopje meer het predikaat 'enige echte' mag dragen. Het echte Haagse Hopje bestaat volgens de historicus niet meer: "Er is al tweehonderd jaar niets dan ruzie over gemaakt. Alleen het merk is nu nog over."

Het merk Rademaker Hopjes komt in 1999 in handen van Leaf, waarna de snoepjes net als King Pepermunt, Stophoest en Sportlife-kauwgom in de Tonnema-fabriek in Sneek worden geproduceerd. Na de overname door de Zweedse snoepfabrikant Cloetta wordt de productie nu overgebracht naar het Italiaanse Cremona - om kosten te besparen. Over de gevolgen van de verhuizing voor de werknemers wil Leaf geen mededelingen doen.

Overigens worden wel meer hopjes in het buitenland geproduceerd. De historicus Van der Krogt geeft in zijn boek een lijst van buitenlandse hopjes: Caramelo Hopjes uit Argentinië, Lieber Hopjes uit Israël, Ny Hollask uit Noorwegen en nog veel meer.

Toch heeft het hopje een duidelijk Haagse bijsmaak. Zo worden ze in de hofstad en op Nederlandse ambassades wel eens bij de koffie geserveerd als oer-Hollandse delicatesse. "Het is beetje synoniem met tulpenbollen geworden", zegt Van der Krogt.

Rest de vraag: moet het hopje niet beschermd worden? Als streekproduct - zoals de aardappel Opperdoezer Ronde. Of als de Serranoham uit Spanje, Deense blauwe kaas, Griekse feta: allemaal opgenomen in het EU-register van beschermde oorsprongsbenaming. Van der Krogt: "Ach, het hopje werd ook al lang niet meer met Haagse boter gemaakt. En: wat wordt tegenwoordig niet in het buitenland gemaakt?"

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden