Twee jaar na affaire-Brandon zijn er nog altijd geen cijfers

Hoeveel verstandelijk gehandicapten worden vastgebonden?

Ruim twee jaar na de affaire-Brandon, de jongen die vastgeketend zat in een instelling, is nog steeds onduidelijk hoeveel verstandelijk gehandicapten met een gedragsstoornis worden vastgebonden. Een landelijke registratie is er niet, ook al wordt dat binnenkort verplicht.

"Een tekortkoming", noemt de Inspectie voor de Gezondheidszorg het ontbreken van harde cijfers. De inspectie dringt sinds 2010 aan op een landelijk meldsysteem voor deze vorm van vrijheidsbeperking, maar dat is nog niet van de grond gekomen. Het wordt verplicht via de Wet Zorg en Dwang die bij de Kamer ligt.

Toen begin 2011 naar buiten kwam dat de toen 18-jarige Brandon al jaren wegens onvoorspelbaar agressief gedrag zat vastgebonden in 's Heeren Loo in Ermelo, liepen schattingen over het landelijke aantal 'Brandons' uiteen van veertig tot enkele honderden.

Het Centrum voor Consultatie en Expertise, dat advies geeft bij het begeleiden van gedragsgestoorde cliënten, krijgt zo'n 1200 hulpvragen per jaar. Daarvan komen er 700 uit de gehandicaptenzorg, de rest uit de ouderen- en geestelijke gezondheidszorg. Woordvoerster Mariëtte Nelissen benadrukt dat het om 'complexe cliënten' gaat, maar dat er niet altijd sprake is van vastbinden. Volgens haar is er sinds 'Brandon' het een en ander verbeterd in de gehandicaptenzorg. Veel instellingen willen af van het vastbinden en investeren in het coachen van verzorgers. Er wordt vooruitgang geboekt, zegt de inspectie.

Zij vindt ook dat instellingen nog te weinig actie ondernemen en te laat deskundigen erbij halen als een situatie uit de hand loopt. Bijvoorbeeld als een verstandelijk gehandicapte alles vernielt, agressief, onberekenbaar en niet aanspreekbaar is. Dat moet en kan beter, vindt de inspectie. "In driekwart van de gevallen lukt het vrijheidsbeperking op verantwoorde wijze af te bouwen."

Brandon is daar een voorbeeld van. Hij verhuisde in mei 2011 naar een instelling in Sliedrecht, waar ze een speciale behandelmethode hebben. Het gaat sindsdien beter: hij hoeft niet meer vastgebonden te worden. De methode wordt ook elders toegepast. Zoals bij zorginstelling Talant in Stiens. Daar zat Hennie Harder (50) twee jaar geleden bijna permanent opgesloten in haar kamer. Nu doet ze boodschappen in het dorp.

DE VERDIEPING Weer onder mensen

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden