Tv-populisme: platte humor, angst en PVV'ers

Collega 'Bas' zette me aan het denken eind vorige week. Ze schreef: 'Wie zich eenzijdig geïnformeerd waant, weet blijkbaar niet hoe zijn afstandsbediening werkt.'

Hmmm. Ik besloot tot een zelf-zap-onderzoek en zocht het andere geluid op. Het geluid van 'de mensen zonder stem' die we zo vaak horen tegenwoordig. SBS6 geeft 'gewoon Nederland' natuurlijk wel een stem ('Dichtbij, betrokken en spraakmakend. SBS6 laat je je beter voelen'). Ik ging zitten voor een heel avondje Familiezender (normaal zap ik rond) en wat zag ik? Humor, om te lachen - als eerste.

'Komt een man bij de dokter' is één grote moppentrommel voor de korte spanningsboog. Neem deze sketch: een arts moest 21 theelepeltjes verwijderen uit de maag van een sexy dom blondje. Zegt zij: "U schreef het me zelf voor: drie maal daags een theelepeltje!"

Hoe symbolisch eigenlijk voor het maatschappelijke misverstand. Arts zegt iets overdrachtelijks en rekent geheel vanzelfsprekend op begrip, volksmeisje neemt het letterlijk en voelt zich misleid. In de sketches verder veel gewone beroepen: leraar, agent, postbode, automonteur. Vooral de arts en rechter worden belachelijk gemaakt. Ach, die zogenaamd hoog opgeleiden doen maar wat.

Op naar het serieuzere werk in 'Mr. Frank Visser doet uitspraak'. Samen met Viktor Brand lost de voormalige Rijdende Rechter (NCRV) nu bij SBS conflicten op 'voor de gewone man en vrouw in Nederland'.

Maandag was er een 'Zeeuwse tuintwist' in een volksbuurtje. De verwilderde tuin van de Russisch-Nederlandse kunstenares Ludmila overwoekert de betegelde plaatsjes van haar boze buurvrouwen Anita en Varinka. Muizen en klimop dringen hun territorium binnen. "Ze is gewoon een heel ander slag volk als ons", zegt Anita. Je begrijpt: cultuurverschil. Anita - nerveus rokend, knaloranje piekhaar: "Als dit zo doorgaat, draai ik door en sta ik niet meer voor me eigen in." Ze heeft al een keer een muizennestje in haar vogelhok in stukken gehakt. "Het bloed spoot alle kanten op."

Maar volgens Ludmila is Anita gewoon ongelukkig. Mr. Frank Visser oordeelt dat de tuin leeg moet. Als Anita's vogels en Varinka's konijnen dan nog steeds muizen aantrekken, is het hun eigen verantwoordelijkheid. De boodschap: de vreemdeling is succesvol geassimileerd. Ze heeft nu ook een parkeerplaatstuin.

Bij 'Pauw' maandag zaten ook vier mensen aan tafel die eindelijk erkenning voor hun zorgen wilden. Na de oproep van AD-journalist Wierd Duk om PVV'ers te leren kennen, had Pauw vier PVV-sympathisanten uitgenodigd. Het gesprek deed me weer beseffen waarom 'gewone mensen' zo weinig in talkshows komen: ze ventileren hun gevoel maar kunnen niet praten in de taal van gestaafde feiten en gefundeerde ideeën. Net als bij Anita is alles gewoon 'een puinhoop' en 'chaos'.

Na een avond vol particuliere verhalen miste ik het overzicht en kreeg bijna zelf het gevoel 'dat Nederland de regie kwijt is'.

Voor één keer had een GeenStijl-reaguurder bij het stukje over Pauw een inspirerende suggestie voor een nieuwe start: 'Make Holland Greet Again!'

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden