Turkse geheime dienst pakt gevluchte landgenoten op in het buitenland

Studenten aan het Mehmet Akif-college in Kosovo protesteren tegen de deportatie van Turkse docenten. Beeld AP

Met geheime operaties haalt Turkije gevluchte landgenoten terug, die het verdenkt van betrokkenheid bij de coup van 2016. Kosovo reageert als door een wesp gestoken.

De Turkse geheime dienst (MIT) is betrokken geweest bij het terughalen van zo'n tachtig Turkse burgers uit achttien landen. Ankara verdenkt deze Turken ervan een rol te hebben gespeeld bij de mislukte staatsgreep in 2016. Vicepremier Bekir Bozdag vertelde dat gisteren in een interview met de tv-zender Haberturk.

Bozdag liet zich er niet over uit hoe deze geheime operaties zijn verlopen en om welke landen het gaat. Hij maakte zijn opmerkingen op een moment dat zijn land een ruzie met Kosovo uitvecht. Vorige week bracht MIT zes Turken vanuit Kosovo terug naar Turkije.

"Een vergissing", volgens de Kosovaarse premier Ramush Haradinaj. Hij zegt niet op de hoogte te zijn gebracht van hun arrestatie. Dat had wel gemoeten, want de Turken, van wie vijf in het onderwijs werkten en een als arts, verbleven legaal in Kosovo.

Bezoek aan de vrouwen

Haradinaj ontsloeg vanwege de kwestie zijn minister van binnenlandse zaken en het hoofd van de geheime dienst. Ook bracht hij een bezoek aan de vrouwen van de Turken die zijn meegenomen en zei hij de gebeurtenissen te betreuren.

De Kosovaarse premier is door het incident ernstig in verlegenheid gebracht tegenover Brussel. Zijn land wil graag lid worden van de Europese Unie. Maar, zo liet EU-woordvoerder Maja Kocijancic deze week fijntjes aan Pristina weten, 'willekeurige arrestaties, detentie of verbanning' gaan in tegen de regels van de Europese Unie.

Ook had Kocijancic een waarschuwing voor Turkije. "Het recht van elk individu op een eerlijk proces moet volledig worden gerespecteerd. Turkije heeft dat principe als kandidaat-lid van de EU en als lid van de Raad van Europa onderschreven."

Vrees voor cel

Mensenrechtenorganisaties vrezen dat de uitgezette Turken geen eerlijk proces, maar de cel wacht. Al tienduizenden mensen die ervan verdacht worden banden te hebben met de Gülenbeweging zijn sinds de mislukte staatsgreep achter de tralies beland. Volgens Ankara zit de prediker Fethullah Gülen, die in de Verenigde Staten woont, achter de couppoging.

Turkije vraagt Washington regelmatig om Gülens uitlevering. Ondertussen voert Ankara ook de druk in andere landen op om vermeende Gülenisten uit te leveren. Sommige landen, onder andere Georgië, Maleisië en Saudi-Arabië, gaven daar eerder gehoor aan. Zij zetten op verzoek van Ankara Turken uit. Vooral landen die veel Turkse hulp krijgen of afhankelijk zijn van Turkse investeringen lijken te zwichten voor de druk.

Dat de operatie in Kosovo niet op zichzelf staat, gaf ook de advocaat van de Turkse president Erdogan, Hüseyin Aydin, toe. Nieuwssite Turkey Purge citeerde een waarschuwing van de advocaat. "De Turkse geheime dienst zal de komende dagen wereldwijd wellicht opnieuw in actie komen."

Lees ook:
Het aantal Turkse asielzoekers in Griekenland neemt sterk toe, maar het is niet zeker of ze daar kunnen blijven. Correspondent Thijs Kettenis sprak met Fatih Yasar, die er openlijk voor uitkomt dat hij een aanhanger is van Fethullah Gülen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden