Turkse boodschap: Spreek niet met of over de Koerden

persvrijheid | Een kleine Koerdische krant is noodgedwongen het brandpunt geworden van de Turkse oppositie.

Zo'n honderd mensen demonstreren rondom een persconferentie in de brandende zon voor het gebouw van de kleine Koerdische krant Özgur Gündem. Het zweet druipt van hun voorhoofden. Een kordon oproerpolitie en een dozijn civiele agenten slaat het tafereel direct achter hen gaande. De demonstranten zijn bijeen om te protesteren tegen de arrestatie van drie mensenrechtenadvocaten, afgelopen maandag.

Het betreft Erol Önderoglu, journalist en Turkije-vertegenwoordiger van de ngo Verslaggevers Zonder Grenzen (RSF), Sebnem Korur Fincanci, prominent forensisch arts en voorzitter van de mensenrechtenorganisatie TIHV, en schrijver/journalist Ahmet Nesin. Alledrie werden ze gisteren in afwachting van hun proces gevangengenomen op verdenking van terreurpropaganda. Reden: ze traden als onderdeel van een solidariteitscampagne één dag op als gasthoofdredacteur van Özgür Gündem.

Özgür Gündem-redacteur Zana Kaya vertelt op de redactievloer hoe de campagne tot stand kwam: "Onze krant is de afgelopen tijden met talloze rechtszaken geconfronteerd. Redacteuren hebben aanklachten lopen of zijn veroordeeld. Door deze campagne hoopten we daar aandacht voor te genereren." Dat lukte, met nieuwe aanklachten tegen 38 van de 52 gasthoofdredacteuren tot gevolg.

Gisteren nam Cumhuriyet-hoofdredacteur Can Dündar de symbolische rol van gasthoofdredacteur op zich. De arrestaties schrikken Dündar, onlangs veroordeeld tot vijf jaar en tien maanden cel voor het onthullen van staatsgeheimen, niet af: "Als ze ons zeggen niet naar een krant te komen, gaan we alsnog. Als ze ons zeggen een bepaald tv-station niet te bekijken, kijken we alsnog. Zo verdedigen we onze rechten", zei hij bij aanvang van de redactievergadering.

Opmerkelijk is de solidariteit wel; Özgur Gündem is geen natuurlijke bondgenoot van deze seculiere oppositie. Maar de ingeperkte vrijheid dwingt dissidenten tot deze coalitie.

De Hoge Commissaris voor de Mensenrechten van de VN, Zeid Ra'ad al Hussein, sprak zijn zorgen uit over het gebrek aan toegang voor verslaggevers en rapporteurs in het zuidoosten van het land. Sinds vorige zomer is het conflict tussen het Turkse leger en de militante Koerdische beweging PKK daar opgelaaid met honderden doden tot gevolg. Voor de redacteur Zana Kaya gaat van de arrestaties dan ook een duidelijke boodschap uit: "Spreek niet met of over de Koerden".

De aanwas van gasthoofdredacteurs is na de arrestaties juist toegenomen. Eerder op de dag betuigde een bonte verzameling van journalisten en activisten hun solidariteit met de aangeklaagden én met Özgür Gündem. De krant ontving al 108 toezeggingen voor een gasthoofdredacteurschap.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden