Tuinvrouwen veroveren dit voorjaar de perken van de mannen. Weg met de schoffel: we gaan groenborduren.

De Vereniging van Hoveniers en Groenvoorzieners kent nu nog slechts één vrouwelijk lid: Annemarie Mulder. In de professionele tuinwereld maken mannen namelijk nog steeds de dienst uit: de tuinman, de kweker of de tuinarchitect, in de meeste gevallen gaat het om kerels.

door Jeannette van Ditzhuijzen

,,Jammer'', vindt Mulder, want ze mist de vrouwelijke contacten in de vereniging. ,,Ze zijn er wel, vrouwelijke collega's, maar waarom ze geen lid zijn, weet ik niet.'' Zelf werkt ze uitsluitend met vrouwelijke leerling-hoveniers. ,,Anders krijgen vrouwen helemaal geen kans in dit wereldje. Men gaat er te vaak van uit dat vrouwen niet met zand en stenen kunnen sjouwen. Als ik ergens kom, krijg ik altijd de vraag of we ook bestrating doen. Dat doet elke hovenier, maar aan een mannelijke collega stellen ze die vraag niet.''

Mannen solliciteren ook amper bij haar. Ze worden 'afgeschrikt' door haar bedrijfsnaam -'De Hofdames'- die zorgvuldig door Mulder is gekozen vanwege het vrouwelijke element. Ze schreef er bij de oprichting van haar bedrijf in 1989 via een advertentie in de landelijke pers een prijsvraag voor uit. ,,Vier mensen kwamen met 'De Hofdames', dus ik heb de prijs moeten verloten.''

Klanten nemen De Hofdames vaak in de arm omdat ze het prettiger vinden om een vrouw over de vloer te hebben, omdat ze makkelijker met een vrouw overleggen of vinden dat vrouwen toch anders werken. Mulder: ,,Tuinen van mijn mannelijke collega's zijn vaak heel anders van opzet. Ik gebruik meer vaste planten en bodembedekkers, bij mannen zie je veel struiken en grote bomen. De mannelijke opzet is grover, zodat je kunt schoffelen. Ikzelf raak de schoffel bijna niet aan. Ik houd van het fijne werk.''

Tuinontwerpster Jacqueline van der Kloet ziet eveneens duidelijke verschillen tussen tuinman en tuinvrouw. ,,Naar mijn idee moeten mannen altijd iets stevigs neerzetten: krachtige lijnen, stevige bouwwerken, verharding in een flinke maat. Vrouwen zijn veel verfijnder. Ze steken meer tijd in het detail, zeker als het om beplanting gaat. Sommige mannelijke collega's vinden beplanting zelfs bijzaak, terwijl die voor mij juist bepalend is voor de sfeer in de tuin.''

Misschien wat kort door de bocht, erkent Van der Kloet, maar volgens haar zijn er zelfs typische mannenkleuren -rood, oranjerood, geel- terwijl vrouwen het liever bij wit, lila, roze, crèmekleurig en groenig geel houden. ,,Vrouwen spelen denk ik ook meer met verfijndere vormen en silhouetten.'' Binnen haar ontwerpersvak zijn vrouwen nu wel geaccepteerd, maar dertig jaar geleden lag dat nog anders. Als Van der Kloet met de directeur van het tuin- en landschapsarchitectenbureau waar ze toen werkte naar een project ging, dacht iedereen dat ze de secretaresse was. ,,Men was stomverbaasd dat ik iets over het project te melden had. Toen ik bijna twintig jaar geleden voor mezelf begon, was dat in het begin nog steeds zo.''

Van haar hand is dit voorjaar in de Keukenhof een gerenoveerd gedeelte van 5 ha te zien. Ze heeft er bollen met bollen en bollen met vaste planten gecombineerd en vond dit de allerleukste opdracht tot nog toe. ,,Ik hoop dat ik hiermee verder kan gaan, dus minder particuliere tuinen en meer van dit soort grote projecten.''

Mulder heeft haar carrière in het groen te danken aan haar schooldecaan. Eigenlijk wilde ze boerin worden, maar zonder een boer in de familie was dat toch niet goed te realiseren. Ze besprak het met de decaan en die stelde de Rijksmiddelbare Tuinbouwschool voor. Een schot in de roos, zo bleek. ,,Het is een ontzettend leuk vak maar het wordt aan meisjes vaak afgeraden, omdat het te zwaar werk zou zijn.''

Onzin, denkt Van der Kloet. Hoewel ze geen tuinonderhoud verricht, doet ze wel bijna al het zware werk in haar eigen, 1500 vierkante meter grote Theetuin in Weesp. ,,De moestuin omspitten of een heester met een flinke kluit verpoten, dat doe ik zelf en ik vind het hartstikke leuk. Het is een vorm van meditatie, waardoor ik mijn andere werk kan loslaten. Ik vind het heerlijk, zo met mijn handen in de grond.''

Maar niet alleen vanwege het zware werk zitten er 'veel te weinig dames' op de hoveniersopleiding, denkt Mulder. Ze vertelt dat landbouwonderwijs niet bij het ministerie van onderwijs is ondergebracht, maar bij het departement van landbouw.

,,Dat is een mannenbolwerk waar emancipatie niet doordringt. Daar zit het klem. Ik heb van alles geprobeerd om meer meiden naar de opleiding te krijgen. Eigenlijk zou de overheid met een campagne moeten komen, zoals 'Een slimme meid is op haar toekomst voorbereid', maar dan voor hoveniers. Emancipatie bij de politie was ook een proces van jaren.''

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden