TTIP-deal bedreigt de democratie

TTIP, het geplande vrijhandelsakkoord tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten kent emotionele, mogelijk door Moskou betaalde tegenstanders, die met allerlei schrikbeelden komen en rationele voorstanders, die zonder succes hun zaak bepleiten (de Verdieping, 24 maart). Laat ik eens proberen, rationeel en onbetaald, aan te geven waarom TTIP er niet moet komen. Het wegwerken van triviale verschillen in regels tussen VS en EU is natuurlijk geen probleem. Het moet niet nodig zijn producten zowel in de VS als in de EU te testen als die tests vrijwel gelijkwaardig zijn. Parlementen moeten dat echter wel per geval kunnen beoordelen. Er zijn namelijk ook veel verschillen die niet triviaal zijn, of die niet voor iedereen triviaal zijn: willen we die verschillen wel gelijktrekken op de manier die straks wordt voorgesteld, of is de prijs die we daarvoor moeten betalen op gebied van milieu, gezondheid of arbeidsrechten te hoog? Een groot probleem van TTIP is dat de politieke discussie daarover niet mogelijk is. Zolang er onderhandeld wordt zijn de stukken geheim en is openbaar debat over de concrete voorstellen dus onmogelijk. Na het afsluiten van de onderhandelingen kan het Europees Parlement tegen een document van een paar duizend pagina's alleen 'ja' of 'nee' zeggen.

Ook na het sluiten van TTIP heeft de politiek minder te zeggen. Als een Europese regering maatregelen wil nemen om bijvoorbeeld klimaatverandering tegen te gaan, doemen er drie hordes op.

De eerste is de Regulatory Cooperation Council, een Amerikaans-Europees overlegorgaan waarin voorgenomen beleid in een vroeg stadium wordt doorgelicht op de gevolgen voor de handel. Het bedrijfsleven is daarin goed vertegenwoordigd. De tweede is de Amerikaanse regering, die, als ze het niet met de maatregelen eens is, ze onder verwijzing naar TTIP als handelsbelemmerend zal beschouwen. Tenslotte maakt de investeringsbescherming (ISDS) het Amerikaanse bedrijven mogelijk grote schadeclaims in te dienen vanwege aangetaste winstverwachtingen.

Kortom, de politiek geeft veel zeggenschap uit handen aan het grote bedrijfsleven. Marietje Schaake, Europarlementariër voor D66, is bang dat Europa straks buitenspel komt te staan als het niet aan TTIP meedoet. De vraag is wat ze bereid is daarvoor op te offeren.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden