Tsjechische premier Babis laveert tussen Oost en West

Tsjechische premier Andrej Babis Beeld AP

De Tsjechische premier Andrej Babis is een pragmaticus. Kan hij Oost en West verenigen op de EU-migratietop?

De Tsjechische premier Andrej Babis is door sommigen getipt als de man die de kloof kan dichten tussen Oost en West. Net als zijn collega’s van de Visegrad-landen (Tsjechië, Slowakije, Hongarije en Polen) is Babis niet de persoon die migranten omarmt. Zijn land was in 2016 tegen het verplicht verdelen van vluchtelingen over de Europese Unie.

Maar Babis is ook een pragmaticus, een man die bondskanselier Angela Merkel te vriend wil houden. Die houding komt mogelijk van pas als hij morgen samen met zijn collega’s van de Visegrad-landen de Franse president Macron ontmoet. Het mini-overleg vindt plaats vlak voor de EU-top met alle regeringsleiders. Babis wil samen met zijn collega’s ‘opheldering geven over zijn migratiestandpunt’. Hij wil ook van zijn Franse collega weten waarom Frankrijk zich eerder deze week samen met Nederland verzette tegen uitbreiding van de Europese Unie.

Sterke voorstander van Europa

De Tsjechische premier is namelijk sterk voorstander van Europa. Hoewel hij door kenners wordt geschaard in het rijtje populisten, verschilt hij in zijn beleid sterk van buurlanden Polen en Hongarije. Regeringsleiders in die landen voeren een meer ideologische strijd waarin Brussel het vaak moet ontgelden.

Voor Babis is dat geen optie. Al was het maar omdat de Tsjechische economie afhankelijk is van buitenlandse investeringen en open grenzen. Voor Babis’ bedrijf Agrofert waar hij zo’n 4 miljard euro mee vergaarde, is Duitsland bijvoorbeeld een van de belangrijkste afzetmarkten.

De politicus Babis zegt zich sterk te maken voor een ‘veilig Tsjechië’ en de strijd tegen ‘illegale migranten’ aan te gaan. Maar de zakenman Babis is een voorstander van open grenzen. Hij steunde bijvoorbeeld Merkels plan het onafhankelijke grensagentschap Frontex meer macht te geven. Want die bevoegdheid, vindt Babis, moet niet aan de lidstaten zelf worden over gelaten. Hij vindt dat lidstaten zelf mogen bepalen wel of geen grenscontroles in te stellen.

Talenkennis

Zo manoeuvreert de Tsjechische premier tussen Oost en West. Zijn bedrijf, vanwege zijn politieke werkzaamheden ondergebracht in een trust, lijkt daarin leidend. “Hij probeert zijn economische macht te vergroten, een politieke visie heeft hij niet”, zei Tomas Prouza, een lid van de vorige regering, tegen EU Observer. Bij dat vergaren van rijkdom nam hij het in het verleden niet zo nauw met de wet. Hij fraudeerde bijvoorbeeld met Europese subsidies.

Maar Babis wordt daar liever niet aan herinnerd. Als premier geniet hij van de schijnwerpers en etaleert graag zijn talenkennis. Wellicht komt die hem van pas als hij morgen Macron ontmoet. Hij is de eerste Tsjechische premier die goed Frans spreekt.

Communisten regeren weer mee in Tsjechië

De regering van premier Andrej Babis is na acht maanden onderhandelen gisteren pas aangetreden. Vorig jaar oktober won zijn centrumpartij Ano de verkiezingen, maar geen enkele partij wilde met Babis in zee vanwege de fraude die zijn bedrijf pleegde met EU-geld. Uiteindelijk gingen de sociaal-democraten overstag, ze nemen zitting in een regering met Babis. Maar de twee partijen hebben niet genoeg zetels voor een meerderheidskabinet. 
Ze worden gedoogd door de communistische partij. En dat is bijzonder, want sinds de val van het communisme heeft de partij niet meer geregeerd. De nieuwe samenstelling kan in de toekomst wel zorgen voor conflicten. Zo wil Babis meer geld uittrekken voor de Navo, terwijl de communisten daar niets in zien. Voor dit weekend staat een bijeenkomst gepland, dan bepalen de communisten hun definitieve standpunt. 

Lees ook:

Vluchtelingenschip op laatste moment naar Malta

Tot tevredenheid van de Italiaanse minister van binnenlandse zaken Matteo Salvini opende Malta haar haven voor reddingsschip Mission Lifeline, waarop ruim 230 bootmigranten zitten.

Hulpboten opereren op de grenzen van het zeerecht

De hulpboot Lifeline vaart onder Nederlandse vlag: Wat betekent dat? Vijf vragen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden