Tsai houdt haar kaarten nog even tegen de borst

Nieuwe president Taiwan is behoedzaam

Zelfs tijdens haar overwinningsspeech spreekt Tsai Ying-wen zacht en beheerst. De nieuwe president van Taiwan weet het zelf. "Veel mensen vinden dat ik te rationeel ben en m'n emoties te weinig toon in het openbaar", zegt ze met een schalks lachje, alvorens ze iedereen oproept samen te juichen op de overwinning.

Tsai, die in mei Taiwans eerste vrouwelijke president wordt, kreeg zaterdag 56 procent van de stemmen, 25 procent meer dan de nummer twee. Haar partij, de DPP, behaalt voor het eerst een meerderheid in het parlement. Tot nu toe was die altijd in handen van de pro-Chinese KMT, die een historische nederlaag leed. Zelf noemt Tsai de uitslag de start van een 'nieuwe politiek', en het bewijs van 'de diepe verankering van de democratische waarden in Taiwan'.

De 59-jarige Tsai symboliseert Taiwans open samenleving. Ze is de eerste vrouwelijke leider van het land, maar anders dan veel andere Aziatische vrouwen die naar de top stegen, komt ze niet uit een politieke familie. Haar achtergrond is een mix van Taiwans verschillende etnische groepen - haar vader is Hakka, haar moeder Minnanees. Dat komt haar populariteit ten goede in een land waar de elite lange tijd overwegend Chinees was. Ondanks haar volkse achtergrond, staat Tsai ook bekend als mysterieus. De voormalig rechtenprofessor met een PhD van de London School of Economics praat niet graag over zichzelf. Als het over haar thuissituatie gaat, brengt ze het gesprek op haar twee geliefde katten ('Denk denk' en 'A Tsai').

Ook over haar toekomstige China-beleid hield Tsai de laatste maanden een slag om de arm. Buurland China beschouwt Taiwan als een provincie en veroordeelt uitingen van onafhankelijkheid. De huidige samenwerking is volgens China gebaseerd op een gezamenlijke afspraak tussen China en de KMT. Volgens die overeenkomst bestaat er maar één China. Peking wil dat ook DPP-leider Tsai haar steun uitspreekt voor die afspraak. Die heeft echter geen draagvlak onder de Taiwanese bevolking, en Tsai weigert hem tot nu toe openlijk te steunen. Hoewel Tsai afstand wil houden van haar pro-Chinavoorganger, is de kans klein dat Tsai Peking openlijk voor het hoofd wil stoten op dit pijnpunt. Tijdens een persconferentie zaterdag zei ze 'de status quo van vrede en stabiliteit' in de Straat van Taiwan niet te willen verstoren.

Hoe fragiel die is, bleek dit weekend nog. Op de verkiezingsdag werd Taiwan geschokt door een YouTube-video waarin een 16-jarige Taiwanese zangeres haar verontschuldigingen aanbiedt. Haar zonde? Zwaaien met een Taiwanese vlag in een Koreaans televisieprogramma. Chinese fans waren massaal gevallen over deze vermeende uiting van activisme, en nu waren de Chinese zakendeals van het Koreaanse entertainmentbedrijf in gevaar. Over dit incident sprak Tsai klare taal: "Met je eigen vlag zwaaien is iets heel normaals. Als president zal ik alles doen om te zorgen dat geen enkele Taiwanees zich hoeft te verontschuldigen voor het zwaaien met onze vlag".

Zo was het voor Tsai op haar eerste avond als de machtigste vrouw van de Chineestalige wereld al laveren. Steeds moet ze het midden vinden tussen respect afdwingen en de diplomatie; tussen haar trots op Taiwans democratie en de harde, geopolitieke realiteit van het leiden van een land dat maar door 22 staten wereldwijd formeel wordt erkend.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden