'Trumps harde taal is juist goed voor de wereld'

VS | interview | Obama was te aardig, denkt expert Mark Moyar. Trumps spierballentaal boezemt angst in en dat is prima.

Donald Trump jaagt wereldleiders angst aan met zijn harde, ondiplomatieke taal. Zo kreeg de aankomende Amerikaanse president Navo-bondgenoten op de kast met de suggestie dat de Verenigde Staten niet meer voor hun veiligheid instaan als zij niet meer gaan investeren in hun strijdkrachten.

Hij maakte zuiderbuur Mexico kwaad met zijn aankondiging van een muur tegen illegale immigranten, die ook nog eens betaald moet worden door de Mexicanen zelf.

En hij schokte de machthebbers in China door te telefoneren met de president van Taiwan, dat door Peking wordt beschouwd als een provincie. Trump zei dat hij zich niet per se gebonden acht aan het zogenoemde 'Eén China'-beleid, dat al decennia de hoeksteen is van de Amerikaanse verhouding met China.

Veel critici doen deze spierballentaal af als de fouten van een schreeuwerige beginner, die nog geen kaas heeft gegeten van diplomatie. Volgens de Global Times, een Chinese staatskrant, is de komende Amerikaanse president 'als een kind in zijn onwetendheid van buitenlands beleid'.

Maar volgens Mark Moyar van Foreign Policy Initiative, een conservatieve denktank in Washington, kunnen Trumps harde woorden, mits ze worden ondersteund door een strategie, juist goed uitpakken voor de Verenigde Staten en hun bondgenoten. Want volgens Moyar is het voor het machtigste, leidende land in de wereld belangrijker om gevreesd te zijn dan geliefd. In zijn ogen is de vertrekkende president Barack Obama veel te aardig geweest voor de wereld.

"Obama deed er acht jaar lang alles aan om geliefd te worden. Hij begon met hooggestemde beloften om vrienschap te sluiten met vijanden, hij zou rekening gaan houden met de meningen van andere landen en hij zou de Amerikaanse militaire missies gaan afbouwen. Daarvoor kreeg hij applaus in Europese hoofdsteden en hij ontving de Nobelprijs voor de vrede.

"Maar in de echte wereld van de geopolitiek pakte het desastreus uit. Als de leiders in Rusland en China niet meer bang voor ons zijn, gaan ze ons uitdagen. Ze gaan dan kijken hoe ver ze kunnen gaan."

Heeft Obama het echt zo slecht gedaan?

"Ja, zeker. Kijk maar hoe slecht het Midden-Oosten er aan toe is. Irak is een puinhoop, Libië een chaos, Syrië een ramp.

"En jullie in Europa ondervinden de gevolgen daarvan veel meer dan wij in de VS, want jullie worden geconfronteerd met vluchtelingen."

Obama heeft de VS ten minste niet in een nieuwe oorlog gestort.

"Dat is zo. Maar hij zei bijvoorbeeld dat de inzet van chemische wapens een 'rode lijn' zou zijn in Syrië. Toen die wapens vervolgens werden ingezet, liet hij het afweten.

"Dat was verschrikkelijk. Een Amerikaanse president moet alleen dreigementen uiten als hij ook bereid is ze uit te voeren. Anders verliest hij het respect. En dat is precies wat er is gebeurd de afgelopen acht jaar. Onze tegenstanders vrezen ons niet meer."

De Russische president Poetin lijkt ook niet bepaald bang voor Trump.

"Wat Trumps beleid wordt jegens Rusland is tot nu toe een mysterie. En ik vermoed eerlijk gezegd dat hij het zelf ook nog niet weet. Trump zegt wel vaak dat hij Poetin een sterke leider vindt, maar volgens mij worden die woorden verkeerd uitgelegd.

"Ik denk dat hij bedoelt dat Poetin effectief is in het bereiken van zijn doelen voor Rusland, niet dat hij vindt dat het Russische politieke systeem deugt. Poetin zal ons onder Trump waarschijnlijk minder uitdagen dan onder Obama."

Waarom zaaide Trump twijfel over de steun aan Navo-bondgenoten?

"Trump wil dat Europese landen meer gaan besteden aan defensie en dat ze op militair gebied meer zelf gaan doen. Daarmee verwoordt hij een gevoel dat breed leeft in Washington, zowel bij Republikeinen als Democraten.

"Hij zegt het alleen harder. Als puntje bij paaltje komt, kunnen de Europese bondgenoten altijd rekenen op de loyaliteit van de VS."

Zit er een strategie achter Trumps spierballentaal?

"Dat weten we nog niet. Amerikaanse politici zeggen in verkiezingstijd vaak wat de mensen willen horen. Pas als ze gekozen zijn, gaan ze een coherente strategie formuleren.

"Maar Trump is wel van plan onderhandelingen te gaan voeren met China over handel. En hij heeft als zakenman een groot deel van zijn leven onderhandelingen gevoerd. Dus hij weet dat het in zijn voordeel kan zijn om hard over te komen."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden