Trump beukt in op de erfenis van Obama

In twee dagen sloeg Donald Trump twee grote deuken in de politieke nalatenschap van zijn voorganger als president van de VS, Barack Obama.Beeld Getty Images

Trump wil het goede nucleaire gedrag van Iran niet belonen en schaft de subsidies voor zorgverzekeraars af. Louter omdat hij anders de nalatenschap van Obama in stand zou houden. Achttien Amerikaanse staten stappen nu naar de rechter om de subsidies te behouden.

Geen subsidies meer voor zorgverzekeraars. Geen presidentieel stempel van goedkeuring voor Irans nakomen van het akkoord dat de nucleaire activiteiten van dat land beperkt. In twee dagen sloeg Donald Trump twee grote deuken in de politieke nalatenschap van zijn voorganger als president van de VS, Barack Obama.

In beide gevallen is het nog onzeker hoe groot de schade precies is. Het Congres heeft de mogelijkheid om de geldkraan weer open te draaien en zo te voorkomen dat de markt voor zorgpolissen uit de rails loopt. En het niet ‘certificeren’ van Irans gedrag op nucleair gebied betekent automatisch dat het Congres moet besluiten of de economische sancties tegen dat land, waarvan het nucleaire akkoord het verloste, weer moeten worden ingesteld. Maar het kan wat de sancties betreft ook alles bij het oude laten.

In een toespraak vrijdagavond somde Trump een groot aantal redenen op om Iran te wantrouwen. Hij begon met de bezetting van de Amerikaanse ambassade van 1979 tot 1981, noemde bomaanslagen op Amerikaanse diplomaten en militairen, steun voor terreurorganisaties als Al-Qaida en Hezbollah en hulp aan het regime in Syrië. Hij kondigde daarom sancties aan tegen de machtige Revolutionaire Garde van Iran.

Te veel ‘zwaar water’

Maar over de nakoming van het nucleaire akkoord zelf kon hij alleen melden dat Iran op zeker moment te veel ‘zwaar water’ in voorraad had, en dat het internationale inspecteurs geen toegang gaf tot bepaalde locaties. Volgens de andere landen die deelnemen aan het akkoord met Iran (China, Rusland, Groot-Brittannië, Frankrijk en Duitsland) houdt Iran zich aan het akkoord. Maar als zij niet willen dat de beperkingen voor Iran strenger worden, en voor onbepaalde tijd gaan gelden, zo dreigde Trump, dan zeggen de VS het op.

De avond ervoor maakte Trump onverwacht bekend dat zijn regering een geldstroom stopzet die zeven miljard dollar per jaar naar de zorgverzekeraars sluist. Dat geld is een vergoeding voor het laag houden van de eigen bijdrage van verzekerden met een laag inkomen.

Door het wegvallen van de subsidie zullen sommige verzekeraars hun premies verhogen en andere zullen zich terugtrekken uit de markt voor individuele verzekeringen. Daarmee zou dichterbij komen wat de Republikeinen al jaren voorspellen: dat een volgens hen slecht ontworpen zorgstelsel instort. Zelfs critici van Obamacare, ook onder de Republikeinen in het Congres, hebben daarom gepleit de subsidies voorlopig te behouden. Het Congres kan daar alsnog voor zorgen als voldoende Republikeinen daarvoor met de Democraten willen meestemmen.

Daarmee heeft Trump twee belangrijke thema’s uit zijn verkiezingsprogramma in handen van het Congres gegeven. Het is mogelijk dat dit een slimme politieke strategie is. Hij laat aan Amerikanen die hem goed gezind zijn - ruim een op de drie Amerikaanse kiezers - zien dat hij zijn beloften niet vergeten is. Mocht er van die beloften niets terechtkomen, dan kan hij het Congres de schuld geven.

Een minder flatterende veronderstelling is dat Trump om persoonlijke redenen de stabiliteit van de zorgmarkt en het akkoord met Iran in de waagschaal heeft gesteld. Zowel het uitkeren van de subsidies als het ‘certificeren’ van Irans goede gedrag dwong hem keer op keer een officiële handeling te verrichten die de politieke erfenis van zijn voorganger in stand hield. Hij wilde dat absoluut niet meer, zo hoorden diverse media uit zijn omgeving.

De oplossing die zijn adviseurs bedachten: laat het Congres dat corvee maar doen.

Een griezelige situatie, schrijft Alex Shephard in The New Republic: “De VS veranderen hun beleid tegenover Iran omdat Trump geen enkele van Barack Obama’s verworvenheden wil erkennen. Dit compromis werd bedacht om het ego van de president te ontzien, niet omdat het enig strategisch of geopolitiek belang dient.”

Staten naar de rechter

Achttien Amerikaanse staten stappen nu naar de rechter om te voorkomen dat president Trump de subsidies voor Obamacare stopzet. Met het stopzetten van de subsidie zal de prijs voor de ziektekostenverzekering zo hoog worden, dat rijken hem zullen opzeggen, waardoor de premie voor de andere inkomensgroepen onbetaalbaar wordt, zegt de openbaar aanklager van Connecticut. 

Zijn collega in New York noemt het een poging het systeem op te blazen.

De openbaar aanklagers van staten als Californië, Connecticut, Kentucky, Massachusetts en New York, allen van de Democratische partij, hebben de aanklacht tegen de regering-Trump ingediend bij het federaal hof in Californië. Ze willen afdwingen dat de eerstvolgende subsidiebetaling gewoon doorgaat. Minister Sessions van Justitie heeft gezegd dat hij die niet zal betalen.

Lees ook: Trump speelt hoog spel met het opzeggen van de Iraanse atoomdeal

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden