Tran Anh Hung portretteert perfect de zelfkant van een metropool

VENETIE - In het competitie-programma van het 52ste Filmfestival van Venetië waren de afgelopen dagen veel films te zien van jonge talenten die nog niet zo lang aan de weg timmeren. De schijnwerpers richtten zich op onder anderen Kenneth Branagh uit Ierland, Sean Penn en Spike Lee uit Amerika en Tran Anh Hung uit Vietnam.

Sean Penn, de ex van Madonna, blameerde zich met 'The crossing guard'. Twee uur heeft hij nodig om het publiek in een ridicuul mengsel van thriller en smartlap in te peperen dat je met een glaasje op maar beter niet achter het stuur plaats kunt nemen. Naast de vele stuitend sentimentele scènes staat ook de casting garant voor veel onbedoelde hilariteit. Hoe haal je het in je hoofd Jack Nicholson serieus om de dood van een kind te laten rouwen en om de haverklap meelijwekkend te laten snotteren?

Na zijn prachtige filmdebuut 'Henry V' uit 1988 laat Kenneth Branagh in 'In the bleak midwinter' (met onder anderen Joan Collins) zien dat Shakespeare zich niet alleen leent voor een serieuze, maar ook voor een satirische aanpak. Een aan lager wal geraakte regisseur (Michael Maloney) trekt zich met wat derderangs acteurs terug in een klein Engels dorpje om in tien dagen tijd een opvoering van 'Hamlet' in te studeren. Branagh brengt dit verhaal vaardig op smaak met satirische en emotionele momenten en leverde zo een degelijke theater-film af, waarmee hij slechts bewijst een goed en betrouwbaar regisseur te zijn.

Ook Spike Lee komt met 'Clockers' niet verder dan het consolideren van zijn positie. Hij stak zijn bekende thema's (het getto-leven, de verwoestende uitwerking van drugs, de zwarten die elkaar naar het leven staan en het belang van goede familie-banden) dit keer in een snel gesneden detective-jasje, waardoor Harvey Keitel (als politie-inspecteur die een moord in zwarte kringen uitpluist) de kans krijgt zijn zoveelste glansrol te spelen. Helaas slaat lawaai-papegaai Lee zijn onderhoudende en zinnige film wat uit het fatsoen met allerlei malle fratsen die slechts verstokte zappers zullen behagen: de keiharde muziek en songs veranderen bijna per scène, de camera neemt de gekste posities in, de flash-backs zijn in kekke kleuren gefilmd, en Lee propte zelfs een volstrekt overbodig computer-spelletje in zijn film.

Het thema van Tran Anh Hungs 'Cyclo', die in 1993 veel indruk maakte met 'L'odeur de la papaye vert', is verwant aan dat van Lee's 'Clockers'. De Vietnamese film gaat over een arme riksja-jongen in Hanoi, die dreigt zijn integriteit te verliezen in het criminele milieu. Zijn riksja wordt door concurrenten gestolen. Uit lijfsbehoud raakt hij dan betrokken bij de drugshandel, de prostitutie, gang-oorlogen, liquidaties, etcetera. Niet het verhaal is bijzonder, wel de vorm die Tran Anh Hung er aan gaf. De dreigende teloorgang van de riksja-boy is niet meer dan een vliesdunne rode draad waar omheen de regisseur allerlei ongelijksoortige en ogenschijnlijk onsamenhangende brokstukken stadsleven groepeerde: poëtische teksten waarin terugverlangd wordt naar het familieleven op het land; gestileerde beelden van gruwelijke geweldsdaden, het telkens opduikende symbool van een goudvis, beelden van overdrukke straten, flarden leven van een meisje dat zich er met prostitueren moet zien te handhaven, keihard stadsrumoer.

Al die ongelijksoortige brokstukken werken op elkaar in en roepen te zamen perfect de helse sfeer op van de zelfkant van het leven in een metropool. Tran Anh Hung maakte kortom een film die op indrukwekkende wijze laat zien dat er naast de verhalende cinema, die op dit festival de boventoon voert, ook nog zoiets bestaat als een poëtische cinema. Alleen daarom al zou 'Cyclo' in de prijzen moeten vallen.

Van Jos Stelling zal bij de prijsuitreiking wel niets meer vernomen worden. 'De Vliegende Hollander' is Venetië namelijk bijna onopgemerkt gepasseerd. Was de persconferentie al een nietszeggende vertoning, de kritieken in de Italiaanse dagbladen die gisteren verschenen, waren zo mogelijk nog erger. Stellings magnum opus werd meestal maar een paar informatieve alinea's waardig gekeurd, waarin de auteurs op beleefde manier ook aangaven de film een mislukking te vinden.

Zo concludeerde La Republica: “Hoewel er sprake is van gedenkwaardige beelden en dikwijls indrukwekkende scènes, verliest de film zich in een verhaal dat tot in het oneindige voort zou kunnen duren en nimmer een hoge vlucht neemt - zoals de Hollander dat in de slotscène onder de ogen van zijn zoon doet.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden