Trafigura wist van lozing giftig afval

Oliehandelaar Trafigura wist dat het giftige afval in Abidjan (Ivoorkust) niet verwerkt, maar gestort zou worden. De lozing leidde vorig jaar augustus tot een ramp waarbij 15 mensen omkwamen.

Trafigura heeft zich altijd op het standpunt gesteld dat het bedrijf er alles aan gedaan heeft om te controleren of het afval uit het schip de Probo Koala, inmiddels varend onder de naam Gulf Jash, op de juiste manier zou worden behandeld.

De conclusie dat Trafigura, met hoofdvestiging in Amstelveen, wel degelijk wist dat het om een storting of lozing zou gaan, wordt getrokken door de nationale onderzoekscommissie die direct na de ramp van 19 augustus vorig jaar door de Ivoriaanse regering werd ingesteld. In het nog niet eerder gepubliceerde rapport van die commissie, onder voorzitterschap van Fatoumata Diakite, staat dat in ieder geval twee medewerkers van Trafigura een brief van de lokale afvalverwerker Tommy kregen, waarin letterlijk stond dat een plek, de stortplaats Akwedo, was gevonden waar het afval geloosd (déverser) kon worden. ’En het is duidelijk dat dat woord geen synoniem is voor behandelen (traiter)’, zo stelt de commissie vast.

Een woordvoerder van Trafigura kan op deze conclusie geen commentaar geven omdat ’het bedrijf niet over het Ivoriaanse rapport beschikt’.

De nationale commissie is zeer kritisch op het functioneren van de havenautoriteiten in eigen land. Een groot deel van de lokale hoofdrolspelers kent elkaar van de marine, en zou elkaar de bal hebben toegespeeld. Het gaat daarbij om onder meer het hoofd van de havendienst, een medewerker van scheepsagent Waibs, de directeur van Puma Energy (een Ivoriaans dochterbedrijf van Trafigura). De beide laatste bedrijven zochten en vonden in Tommy een verwerker die het giftige afval uit de Probo Koala zou overnemen.

De commissie vindt het verdacht dat Tommy pas is opgericht toen duidelijk werd dat de Probo Koala zijn giftige afval in Amsterdam niet tegen een schappelijke prijs kon laten verwerken. De Amsterdamse afvalverwerker APS stelde dat het afval geen normaal scheepsafval was en vroeg een dusdanige prijs dat Trafigura geen zaken wenste te doen in Amsterdam. De autoriteiten die hadden moeten controleren of Tommy wel deugde, hebben onvoldoende onderzoek gedaan, stelt de commissie.

Diezelfde onoplettendheid wordt ook de controleurs in de haven van Abidjan verweten. Toen daar stankoverlast ontstond bij het overpompen van het gif in twaalf vrachtwagens, sloeg niemand alarm en konden de chauffeurs gewoon vertrekken.

Wat met de conclusies van de nationale onderzoekscommissie gaat gebeuren, is volstrekt onduidelijk. President Laurent Gbagbo van Ivoorkust heeft voor 152 miljoen euro een schikking getroffen met Trafigura.

Daarbij is afgesproken dat partijen over en weer geen acties zullen ondernemen, oftewel Trafigura zal in Ivoorkust niet worden vervolgd.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden