Touw: hoe groter de ambities, hoe hoger de pijngrens

AMSTELVEEN - Nee, daar had ze nooit van durven dromen; 's zondagsmiddags op pagina 620 van Teletekst kijken hoe de andere degradatiekandidaten in de hockeyhoofdklasse vrouwen het er af hebben gebracht. International Daphne Touw keepte altijd bij MOP en was gewend de resultaten van HGC, Amsterdam en Laren scherp in de gaten te houden.

JOHAN WOLDENDORP

Bij de Vughtse club zegde ze afgelopen zomer het lidmaatschap op. MOP - wat staat voor: Maakt Onderling Plezier - was te vaak te groot voor het servet en te klein voor het tafellaken, terwijl de ambities van de nationale doelvrouw zich op clubniveau uitstrekken tot het spelen van play offs en Europa Cupwedstrijden. Bij debutant Pinoké is ze derhalve de spreekwoordelijke vreemde eend in de bijt. Door maximaal te scoren in het dubbelprogramma van het afgelopen weekeinde (Hilversum en HDM werden met 1-0 geklopt), kruipen de 'steekneuzen' weliswaar in de richting van het linkerrijtje op tekst-tv, maar aansluiting gevonden bij een topclub heeft Touw bepaald niet. Bij HGC was ze bij nader inzien niet welkom, zodat 'werkloosheid' dreigde. De 38-voudige international is daarom blij een hoofdklasseclub te hebben gevonden en probeert nu enthousiast de voordelen van het noodgedwongen stapje terug op te sommen.

“Ik heb nu lekker veel te doen. Een nadeel is natuurlijk dat het niveau van de clubtraining lager is dan bij de toppers, maar dat compenseer ik ruimschoots tijdens de centrale trainingen van het Nederlands elftal, de krachttraining en de individuele trainingen. Wat ik weer een heel goed punt vind van het spelen bij Pinoké, is dat ik de achterhoede leer coachen. Op mijn huidige clubgenotes heb ik veel meer overwicht. Een collega-international accepteert minder van me. Ik zou het ook niet goed durven om bijvoorbeeld Noor Holsboer (de geroutineerde verdedigster van HGC, die overigens bij bondscoach Van 't Hek in ongenade is gevallen - red) terecht te wijzen.”

De 'transfer' naar HGC ging om een curieuze reden niet door. “Ik was helemaal rond”, zegt Touw. “Tegen het bestuur van MOP had ik al gezegd dat ik weg zou gaan. Kevin Knapp, de coach van de landskampioen, ging er vanuit dat zijn keepster Povel zou stoppen. Hij vroeg me de overgang nog niet wereldkundig te maken. HGC moest nog play offs en Europa Cupwedstrijden spelen. Ik heb netjes mijn mond gehouden, ofschoon er in het wereldje een hoop gespeculeer was. Toen Povel (die inmiddels in de nationale selectie is opgenomen - red) besloot te blijven, was ik ineens niet meer welkom. Knapp had geen trek om met twee topkeepsters te werken. 'Ik vind het niet leuk om je op de bank te zetten', zei hij tegen mij. 'Ik kom helemaal niet op de bank terecht', antwoordde ik. Ik speel, ik ben de keepster van het Nederlands elftal.”

In de korte mentale crisis die daarna volgde, kwam een Italiaanse optie in beeld. Een goede vriend die als trainer-speler-coach op het Apennijns schiereiland werkt, vroeg haar te emigreren. Omdat het spelpeil er beduidend lager is dan in Nederland, zou Touw in de mannencompetitie kunnen spelen. “Ik heb het uiteindelijk niet gedaan. Ik heb Tom van 't Hek gevraagd hoe hij er over dacht. Hij wilde dat ik in Nederland bleef.” Korte tijd later werd ze benaderd door coach Karel Muns van Pinoké. Ze zei 'ja', ze had eigenlijk geen keus.

Het spelen, of op zijn minst trainen bij de mannen, intrigeerde haar sinds het Italiaanse aanbod, dat ook nog werd gevolgd door een verzoek in België te komen spelen. Fysiek zouden keepsters van het kaliber Touw hun weg in pakweg de overgangsklasse bij de mannen moeten kunnen vinden. Het is in het conservatieve hockeywereldje niet aan de orde. De experimenten op dat terrein blijven daarom beperkt tot trainingsoefeningen, waarbij ook mannen worden betrokken. Op dat punt is Touw niet vernieuwend bezig. Haar voorgangster in het Nederlands elftal, Jacqueline Toxopeus, vroeg haar mannelijke clubgenoten meer dan eens de sleeppush op haar uit te testen. Joep Brenninkmeyer, die bij Amsterdam zowel de mannen als de vrouwen heeft getraind, liet een kleine tien jaar geleden beide seksen tegen elkaar oefenen. “Het gekke was dat de mannen niet op vrouwelijke keepers durfden te schieten. Ze hielden zich bewust in. Dat is pure onzin. Als lid van de medische commissie van de KNHB heb ik de blessuregevallen in het hockey geanalyseerd. De minst geblesseerde speler is altijd de keeper. Tenzij je hem of haar mee laat doen met de conditietraining. Keepsters zijn goed beschermd, ze hebben een hoge pijngrens. Wat dat aangaat is er geen reden vrouwen niet toe te laten tot de mannencompetitie. Maar het zal niet gebeuren. Het is kansloos.”

Waarom zou een doelvrouw niet in een mannengezelschap kunnen acteren? Vanwege een verminderd reactievermogen? Een lager tempo? Een fysieke achterstand? Dat veldspeelsters op alle terreinen veruit de mindere zijn van hun mannelijke collega's is evident. “Het is geen reële optie”, vindt bondscoach Tom van 't Hek. “Als in een of ander dorp een meisje uitzonderlijk goed is en er voor haar verder geen mogelijkheden zijn om te hockeyen, zou het kunnen, maar in een land waar hockey op een hoog peil staat, is gemixed sporten niet realistisch. Dat Bettine Vriesekoop bij de mannen ging tafeltennissen, was een uitzonderlijke situatie. In een teamsport werkt dat niet.”

Een van zijn voorgangers, Gijs van Heumen, liet zijn selectieleden regelmatig tegen mannen oefenen. “Op zich was dat heel goed”, vertelt oud-international en coach van de vrouwen van Amsterdam, Carina Benninga. “De ongelijke verhoudingen maken het spel voor hockeysters wel blessuregevoelig. En je kunt je door het tempoverschil niet permitteren op het middenveld duels te verliezen. Voor keepsters is het anders. Dat is een apart volk. Maar de blessuregevoeligheid blijft ook voor hen een risicofactor.”

Brenninkmeyer liet zijn hockeysters ook wel voorop gaan in een ongelijke strijd. “De verschillen zijn gigantisch. We verloren kansloos van HIC 4. Het Nederlands elftal ging er onderdoor tegen het hoogste juniorenteam van Amsterdam. Omgekeerd hebben vroeger Marjolijn Eijsvogel, Elsemieke Hillen en Ingrid Wolff wel trainingspotjes gespeeld tegen een ploeg met Egon Jesse in het doel. Dat was om de voorhoede aan het werk te zetten. Ze vonden het een geweldige uitdaging. En ze passeerden hem ook wel.”

Kans op blessures? Een minder reactievermogen? Het zijn allemaal non-argumenten vindt Daphne Touw, want het is trainbaar. “Ik train nu met een ballenkanon. Maar dat is niet vergelijkbaar met de slagkracht van de mannen. RTL heeft een filmpje gemaakt, waarin mannen sleeppushes op mij afvuurden. In eerste instantie gingen ze alle tien er in, maar later pakte ik ook ballen. Het is een kwestie van gewenning. Van de zomer maakte ik een demootje met Ronald Jansen (doelman van oranje - red). Ik zag er tegenop omdat ik bang was af te gaan, maar ik pakte een paar ballen en daar kreeg ik echt een kick van.”

Dat topsport pijnlijk is, vindt Touw nog grotere flauwekul. “Mijn vriend keept ook, die voelt na een wedstrijd ook overal pijn. Vroeger voetbalde ik met de jongens op zo'n grasveldje dat bezaaid was met hondenpoep. Ik stond nooit op doel, ik voetbalde, en ik probeerde elke keer de uitblinker te zijn. Een forse schouderduw ben ik nooit uit de weg gegaan. Het is een kwestie van je pijngrens verleggen.”

Het idee om in een mannencompetitie te spelen, heeft Daphne Touw laten varen om haar plaats in het Nederlands elftal (dat morgen in Utrecht tegen Duitsland oefent) niet in de waagschaal te stellen. “Tom wilde het niet en het laatste dat ik doe is mijn internationale carrière vergooien.” Van 't Hek: “Voor iedere hockeyster is er elke zondag in de hoofdklasse veel te leren. Ook voor Daphne.” Touw: “Het gaat er niet om het vrouwenhockey in Nederland af te kraken. De gedachte werd geboren toen ik even geen club had. Misschien zou het ook een onbedoeld neveneffect hebben gehad. Stel je voor: straks pak ik alle harde ballen omdat ik met mannen heb gespeeld, en dan laat ik vervolgens zo'n lullig zacht balletje lopen.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden