Tot laatste moment verkeerden de drie in onzekerheid

De drie in Libië gevangen genomen Nederlandse militairen hebben tot het laatste moment in onzekerheid verkeerd over wat er met hen ging gebeuren.

Pas toen ze donderdagavond met een Grieks militair vliegtuig uit de Libische hoofdstad Tripoli vertrokken, stond vast dat aan twaalf dagen gevangenschap een einde was gekomen. ¿Toen hebben we elkaar aangekeken en beseft dat we vrij waren¿, zei Lynx-vlieger Yvonne Niersman zaterdagmiddag na aankomst op de vliegbasis Eindhoven.

De militairen werden daar ontvangen door opgetogen partners en familieleden, die juichten en applaudisseerden toen 'tante Vonnie' en haar collega's Martin Streefland en Bas Burger de trap van de Fokker-50 afliepen. Voor de hereniging met de 'intens gelukkige' familie was een aparte ruimte aangewezen, maar Yvonne Niersman vloog haar partner al op het platform, in het zicht van de camera's, in de armen.

De militairen zeggen dat ze tijdens de veelvuldige verhoren niet van spionage zijn beschuldigd, zoals de Libische staatstelevisie meldde. Over de mislukte evacuatieoperatie mochten de militairen zaterdag niets vertellen. Het kabinet moet daarover de Tweede Kamer nog inlichten. Dat gebeurt volgende week. Vicepremier Verhagen zei vrijdag al dat Nederland in strijd met het volkenrecht aan Libië geen toestemming heeft gevraagd. Minister Hillen van defensiegaf gsteren toe dat Nederland excuses heeft aangeboden.

Tijdens de aanhouding op het strand van Sirte en de latere verplaatsing heerste er volgens vlieger Niersman 'chaos en wanorde die vrij intimiderend waren'. Luitenant-ter-zee Streefland noemde vooral de eerste dagen van de gevangenschap 'heel intens en spannend, want je weet niet waar je aan toe bent'. De drie militairen zijn tijdens vervoer en verhoor geboeid en geblinddoekt, maar zeggen dat ze over het algemeen door de Libiërs goed zijn behandeld. Er was voldoende eten en drinken, en gelegenheid om televisie te kijken en te rusten en slapen.

Na twee dagen zijn de drie militairen per vliegtuig van Sirte overgebracht naar Tripoli, waar ze vastzaten in 'een pension waarvan de deur dicht was'. Eén keer zijn de militairen naar een andere locatie in Tripoli gebracht om daar met de ambassadeur van Nederland, Gerard Steeghs, te spreken. Hij kon de militairen vertellen dat Defensie hun families begeleidde en welke diplomatieke gesprekken gaande waren om hen vrij te krijgen. Niersman: ¿We zijn altijd positief gebleven. Wat meehielp, was dat we hoorden dat er in Nederland zo werd meegeleefd.¿

De militairen zijn tijdens hun 'adaptatie' in Athene al onderzocht. De eerste indruk is dat ze 'lekker in hun vel' zitten, aldus commandant der strijdkrachten Van Uhm. De militairen denken er nog over na of ze - na een verlofperiode - hun werk bij de marine weer oppakken. Het fregat Hr. Ms. Tromp krijgt voor de antipiraterij-missie voor de kust van Somalië een andere helikopterbemanning. Vanuit Nederland wordt ook een vervangende Lynx-helikopter overgevlogen. De helikopter die de evacuatie had moeten uitvoeren, houdt Libië als oorlogsbuit.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden