Top moet tonijn van ondergang redden

door Jeroen den Blijker

De blauwvintonijn, bejubeld door lekkerbekken, wordt met uitsterven bedreigd. Dat lijken de tonijnlanden zich nu eindelijk te realiseren.

Het is in Dubrovnic erop of eronder voor de blauwvintonijn, voorspelden vorige week milieu- en natuurorganisaties. Maar ook volgens Eurocommissaris Joe Borg, belast met visserij, is het een cruciale top in Kroatië, waar de internationale commissie voor het beheer van de tonijn (ICCAT) tot en met dit weekend vergadert. „Alle betrokken partijen moeten zich volledig inzetten voor het behoud van de Atlantische blauwvintonijn”, waarschuwde Borg in zijn openingsstatement.

Het is bijna gebeurd met de blauwvintonijn, bevestigde vorige maand ook ICCAT-wetenschappers in een rapport. De populatie van de vis staat ’op afzienbare termijn op instorten’, concluderen de wetenschappers. Overbevissing en voortijdige sterfte – dus voordat de vis voor nageslacht heeft gezorgd – zijn de oorzaak. Daarmee is het einde in zicht voor een vis tweehonderd kilo kan wegen en toch tachtig kilometer per uur kan zwemmen.

Nu is het niet voor het eerst dat het ICCAT waarschuwt. Het échte probleem is vooral dat onder de 42 aangesloten ’tonijnlanden’ er altijd wel een paar zijn die maling hebben aan de ICCAT-vangstquota. Ze rommelen met hun vangsten, sjoemelen met de cijfers of houden deze gewoon achter. Afgelopen zomer publiceerde het Wereld Natuur Fonds (WNF) nog een studie waarin de werkelijke tonijnvangst in de Middellandse Zee op tenminste 50.000 ton wordt geschat, terwijl met de ICCAT-leden 32.000 ton maximaal was afgesproken. Vooral Europa met zijn gesubsidieerde vloot is voor deze stroperij verantwoordelijk, meent het WNF. Volgens het WNF plunderen vooral Spanje, Italië en Frankrijk de Middellandse Zee. Veel is daarvoor niet nodig. De tonijn heeft de gewoonte juist in dit relatief warme water te paaien. Dus zodra de vis vanuit de Atlantische Oceaan Gibraltar passeert, zwemt hij in de netten van de industriële visserij. Die mest de vis vervolgens vet in een van de vele ’tunafarms’ van de Middellandse Zee. Niet voor niets klagen traditionele tonijnvissers over tegenvallende opbrengsten: de opbrengst van hun kooien was afgelopen jaar liefst tachtig procent lager dan in de jaren negentig.

Toch is Dr. Sergei Tudela, directeur van het WNF-visbureau, niet pessimistisch over de top in Kroatië. Hij roemt de opmerkelijk klare taal van Borg die naast scherpe vangstcontrole ook een ’urgent, afdwingbaar en echt effectief herstelplan’ bepleit.

„Wat hij zegt is bemoedigend”, zegt Tudela. „Maar Europa heeft ook een enorme verantwoordelijkheid voor het welslagen van deze top. De geloofwaardigheid van het ICCAT hangt hiervan af.”

 Maar misschien nog bemoedigender is het openings-statement van de Japanse delegatie in Dubrovnic

„Japan is de grootste tonijneter ter wereld maar is nu ook doordrongen van de ernst. Japan dreigt de grens te sluiten voor import-tonijn als er geen goed herstelplan komt”, zegt Tudela. Zondag, bij het einde van de top, moet dat duidelijk zijn.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden