Filmrecensie

Tonya's levenskracht is ontzagwekkend

Margot Robbie speelt de rol van Tonya Harding formidabel. Beeld TRBEELD
Margot Robbie speelt de rol van Tonya Harding formidabel.Beeld TRBEELD

I, Tonya
Regie: Craig Gillespie
Met Margot Robbie, Sebastian Stan, Allison Janney

In 1994 was ze bijna even bekend als president Clinton. Dat had Tonya Harding te danken aan een 'incident' dat haar talent als kunstschaatsster volledig overschaduwde. 'I, Tonya' zet de gebeurtenissen rond de Olympische sportster op een rijtje, hoewel de film nadrukkelijk niet beweert de waarheid te vertellen. Als peuter stond Harding al op het ijs. Haar kettingrokende moeder scheldend aan de kant, klaar om de kleine een mep te geven. Ging het echt zo?

'I, Tonya' is een fraaie mix van mockumentary en drama, waarin de hoofdpersonen, decennia later, tegenover de camera terugblikken op een bewogen tijd. Ze spreken elkaar voortdurend tegen.

De tekst loopt verder onder de trailer

Tonya zelf, inmiddels een nukkige veertiger die 'niks te verliezen' heeft en van alle tegenspoed in haar leven anderen de schuld geeft. Haar ex Jeff (Sebastian Stan) die zich liever verexcuseert voor zijn foute snor van destijds dan voor alle keren dat hij zijn vrouw sloeg. En de moeder (Allison Janney), een harde vrouw die wel haar teleurstelling maar niet haar hoop op het talentvolle meisje projecteert. Stuk voor stuk weerbarstige types die, in Amerika's maatschappelijke onderklasse, geen boodschap hebben aan sociaal wenselijk gedrag. Des te meer aan overlevingsdrang.

Aan de vooravond van de Olympische Winterspelen in Lillehammer kreeg Hardings grote rivale, Nancy Kerrigan, een harde klap op haar knie. Zat Harding erachter? Het incident werd in media breed uitgemeten, want wat wás die Harding een lekker kleurrijke figuur. Blauwe nagellak, een woest permanentje, zelfgemaakte outfits met veel strik & glim. Ze stak nogal af bij haar competitie: prinsesjes met knotjes en designpakjes. En dan schaatste ze op de van-dik-hout-rock van ZZ Top.

De Australische Margot Robbie (bekroond met een Oscarnominatie) is uitstekend als de schoolverlater die aan haar eerste vriendje blijft hangen en nooit iets sjiekers zal dragen dan konijnenbont. Maar haar levenskracht is ontzagwekkend. Haar man slaat. En zij slaat terug. Net zolang totdat ze wint.

Met zijn formidale acteurs, stevige soundtrack, uptempo montage en wervelende beelden op het ijs, sleurt regisseur Craig Gillespie je een wereld binnen vol mensen die je liefst op afstand houdt én dolgraag beter wilt leren kennen. Gillespie snapt hoe dicht medelijden en bewondering bij elkaar liggen, en hoe louterend absurdisme daarbij werkt (in zijn 'Lars and the Real Girl' werd een eenzame jongeman verliefd op een opblaasbare sekspop).

Het leven van Harding, en zo ook de film, wordt bevolkt door mensen die 'bigger than life' zijn: zelfs voor een roman té eigenaardig. Tonya's 'lijfwacht' bijvoorbeeld, een kinderlijk opgeblazen kikker die achter het incident zou zitten: onvergetelijk.

In deze Griekse tragedie over de Amerikaanse droom zie je ze dapper watertrappen en watertrappen. En toch ondergaan. Tot je grote verdriet.

Lees hier meer filmrecensies.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden