Tokyo Blind Date

Eindelijk geen geisha meer, geen bloesemtakken en overslaande golven van Hokusai, of die eeuwige Mount Fuji. In 1964, met de Olympische Spelen in Japan, begon de verandering. Met de affiches van Kamekura. Die waren anders. Een revolutie. Hoe hij de sporten verbeeldde, waterpolo, roeien, zo kernachtig en oorspronkelijk. Dat was een eerste poging om het moderne Japan vorm te geven.

Onlangs is Kamekura gestorven. Maar de toon heeft hij gezet. Het moderne Japan groeit voort. In ieder geval op affiches. In het Vormgevingsinstituut in Amsterdam begint maandag een expositie van drie jonge Japanse affiche-ontwerpers. 'Kleinzonen van Kamekura', zo typeert de Nederlandse grafisch ontwerper Pieter Brattinga het drietal. Met alledrie een heel eigen beeldtaal. Hij stelde, samen met zijn Japanse collega Shigeru Watano, aan het Vormgevingsinstituut voor de tentoonstelling naar Nederland te halen. Wat het Instituut deed. Ongezien. Vandaar de titel Blind Date, wat uit de mond van Watano toch eerder klnkt als Brind Date.

“De jonge vormgevers in Japan worden politieker”, vertelt Watano. “En hun affiches ook. Vroeger waren het voornamelijk aankondigingen, voor het kabukitheater, voor het sumo-worstelen. Maar Japanse jongeren reizen meer, komen in het buitenland in aanraking met actiegroepen, voor vrede, of voor een beter milieu, en de schellen vallen hun van de ogen. De atoomproeven op Mururoa, twee jaar geleden, hebben een stortvloed aan affiches opgeleverd in Japan. Ook veel posters op fax-formaat, heel praktisch voor de verspreiding.”

En in hun eigen land is er Hiroshima, dat aan het einde van de oorlog werd getroffen door een atoombom. Er is een indrukwekkend anti-oorlogmuseum opgericht, waar jaarlijks een manifestatie wordt gehouden, die ook elk jaar weer veel grafisch ontwerpers tot heftige posters beweegt.

Maar waar Japanners misschien meer geïntrigeerd zijn door de boodschap, vinden veel Nederlanders door Japanners vormgegeven affiches vooral interessant om hetzelfde wat hun mode en andere vormgeving ook zo interessant maakt: de helderheid. Eén krachtig beeld en waar nodig nog wat tekst. In letters of in karakters. Dat is het. Maar wel heel esthetisch.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden